Конституциялық қағидаттардың маңызды бағыттарының бірі – азаматтардың қоғамдық өмірге араласуы. Өйткені елдің дамуы тек мемлекеттік органдардың жұмысына емес, әрбір азаматтың белсенділігі мен азаматтық ұстанымына да байланысты.
Түркістан облысында қоғамдық кеңестердің, үкіметтік емес ұйымдардың, жастар бірлестіктері мен азаматтық бастамалардың қызметі қоғам мен мемлекет арасындағы байланысты нығайтуға ықпал етіп келеді. Тұрғындардың ұсыныстары мен пікірлерін ескеру – жергілікті деңгейдегі шешімдердің сапасын арттырудың маңызды тетігі.
Әр азаматтың пікірі ескеріліп, қоғамдық бастамаларға қолдау көрсетілген кезде ортақ жауапкершілік мәдениеті қалыптасады. Белсенді азамат – ел дамуына бейжай қарамайтын, қоғамның болашағына үлес қосатын тұлға.
За 10 месяцев2026года по Туркестанской области зарегистрировано 993(1032)дорожно-транспортных происшествий (далее – ДТП),количество которых в сравнении с аналогичным периодом прошлого года снизилось на –3,8%.
Количество пострадавших в результате ДТП снизилось на –7,0% (с 1528до1421), из них число раненыхснизилосьна –6,9% (с 1285 до 1196), количество погибшихснизилось на –7,4% (с 243 до 225).
Несовершеннолетних ранено 390 (382) –рост на 2,1%, погибло 51 (43) – рост на 18,6%.
Наибольшее количество дорожно-транспортных происшествии совершаются на дорогах районного значения (всего 217 ДТП) и в населенных пунктах (всего 635 ДТП).
В разрезе районов данные по регистрации ДТП с пострадавшими выглядят следующим образом: вг.Туркестан-138,Сайрамском-133,Жетысайском-109,Арысском-71,Тюлькубасском-66,Созакском-60,Сарыагашском-57,Келесском-51,Шардаринском-51,Ордабасинском-44,Сауранском-41,Толебийском-39,Отырарском-31,Казыгуртском-29,Махтааральском-27,Байдибекском-24, г.Кентау-22.
Основными причинами ДТП все также остается несоблюдение Правил дорожного движения(превышение скорости, установленной ПДД или дорожными знаками; непредоставлениепреимущества пешеходам или иным участникам; несоблюдение правил маневрирования; несоблюдение правил встречного разъезда, или обгона и другие).
Уважаемые гражданеТуркестанской области, а также гости и туристы просим быть предельно внимательными, строго соблюдать требования правил дорожного движения.
Настоятельно призываем переходить дороги только в установленных для этого местах, не использовать услуги такси на автомобилях с правосторонним рулевым расположением руля, не совершать превышение скоростного режима и опасные маневры на загородных дорогах.
Также напоминаем, детальную информацию об аварийности на дорогахстраны можно посмотреть на портале Комитета по правовой статистике и специальным учетам Генеральной прокуратуры республики Казахстан«https//gis.kgp.kz» в разделе «Карта аварийности».
2026 жылдың 10 айында Түркістан облысы бойынша 993(2025 жылдың 10 айында – 1032) жол-көлік оқиғасы тіркелді, бұл өткен жылдың кезеңімен салыстырғанда –3,8%-ға төмендеген .
Жол-көлік оқиғалары салдарынан зардап шеккендер саны –7,0%-ға (1528–ден 1421-ге)төмендеген, оның ішінде жарақат алғандар саны –6,9%-ға (1285-тен 1196–ға дейін) төмендеген, ал қаза тапқандар саны –7,4%-ға (243-тен 225–ке дейін) төмендеген.
Кәмелетке толмағандар арасында жарақат алғандар саны 390 (382) –2,1%-ға өскен, ал қаза тапқандар саны 51 (43) өсім 18,6%-ды көрсетеді.
Жол-көлік оқиғаларының басым бөлігі аудандық маңызы бар автомобиль жолдарында (217 ЖКО) және елді мекендер аумағында орын алуда (635 ЖКО).
Ең көп жол-көлік оқиғалары тіркелген аудандар: Түркістан қаласы – 138,Сайрам – 133, Жетісай – 109, Арыс – 71, Түлкібас – 66, Созақ – 60, Сарыағаш – 57, Келес – 51, Шардара – 51, Ордабасы – 44,Сауран – 41, Төлеби – 39, Отырар – 31,Қазығұрт – 29, Мақтаарал – 27, Бәйдібек – 24,Кентау қаласы – 22.
Жол-көлік оқиғаларының негізгі себептері әлі де Жол қозғалысы қағидаларын сақтамау болып табылады (ЖҚҚ немесе жол белгілерінде белгіленген жылдамдықты арттыру; жаяу жүргіншілерге немесе өзге де жол қозғалысына қатысушыларға басымдық бермеу; маневр жасау қағидаларын сақтамау; қарсы қозғалыс кезінде жол беру немесе басып озу қағидаларын бұзу және басқа да жағдайлар).
Түркістан облысының құрметті тұрғындары, сондай-ақ қонақтары мен туристері, жол қозғалысы қағидаларының талаптарын қатаң сақтап, барынша мұқият болуларыңызды сұраймыз.
Жолдарды тек белгіленген жерлерде кесіп өтуге, оң жақ рульді орналасуы бар автомобильдерде такси қызметтерін пайдаланбауға, қала маңындағы жолдарда жылдамдықты асырмауға және қауіпті маневрлер жасамауға шақырамыз.
Сонымен қатар, ел аумағындағы жол-көлік оқиғалары туралы толық ақпаратпен Қазақстан Республикасы Бас прокуратурасының Құқықтық статистика және арнайы есепке алу жөніндегі комитетінің «https//gis.kgp.kz»порталындағы «Авариялар картасы» бөлімінде танысуға болатынын еске саламыз.
Президент Жолдауында инфрақұрылымды жаңғырту, көлік қатынасын дамыту және елдің транзиттік әлеуетін тиімді пайдалану мәселелері көтерілді.
Түркістан облысы географиялық орналасуы жағынан маңызды көлік дәліздерінің бойында орналасқан. Өңір арқылы халықаралық және республикалық маңызы бар автомобиль жолдары мен теміржол бағыттары өтеді. Бұл облыстың сауда, өндіріс және логистика орталығы ретінде дамуына мүмкіндік береді.
Бүгінде облыста автомобиль жолдарының сапасын жақсарту, елді мекендер арасындағы қатынасты жеңілдету және жол бойындағы инфрақұрылымды жаңарту жұмыстары жүргізілуде.
Әсіресе, Сарыағаш, Келес, Жетісай, Мақтаарал аудандарының шекаралық орналасуы логистикалық қызметтерді дамыту үшін маңызды мүмкіндік қалыптастырады. Ауыл шаруашылығы өнімдерін сақтау, сұрыптау, қаптау және экспортқа жөнелту орталықтарын көбейту осы әлеуетті тиімді пайдалануға жол ашады.
Алдағы кезеңде заманауи қоймалар, көтерме-тарату орталықтары, көлік сервистері мен жүк терминалдарын дамытуға басымдық беру қажет.
Көлік-логистика инфрақұрылымының дамуы тауар айналымын жеделдетіп қана қоймай, жергілікті кәсіпкерлердің жаңа нарықтарға шығуына және тұрғындарды тұрақты жұмыспен қамтуға ықпал етеді.
Түркістан облысының транзиттік әлеуетін тиімді пайдалану – өңір экономикасын әртараптандырудың маңызды бағыттарының бірі.
Президент Жолдауында экономиканың жаңа бағыттарын дамыту, инвестиция тарту және қызмет көрсету саласының әлеуетін арттыру міндеттері белгіленді. Осы тұрғыдан алғанда Түркістан облысының туристік мүмкіндіктері ерекше назар аударуға лайық.
Түркістан – халықаралық деңгейде танымал тарихи-мәдени орталық. Қожа Ахмет Ясауи кесенесі, Отырар қалашығы, Арыстанбаб кесенесі, Сауран қалашығы және өңірдің табиғи туристік орындары ішкі және шетелдік саяхатшылар үшін үлкен қызығушылық тудырады.
2025 жылы облысқа келген туристер саны шамамен 304 мың адамды құраса, 2026 жылдың алғашқы бес айында бұл көрсеткіш 143 мыңнан асты.
Туристер ағынының артуы қонақүйлер, қоғамдық тамақтану орындары, көлік қызметі, гидтер мен қолөнер шеберлерінің жұмысына оң әсер етеді.
Дегенмен туризмді дамытудың келесі кезеңінде туристік бағыттарды әртараптандыру, аудандардағы тарихи нысандарды инфрақұрылыммен қамтамасыз ету, халықаралық жарнаманы күшейту және сапалы сервисті қалыптастыру маңызды.
Туризм – тек тарихи орындарды таныстыру емес, ол жаңа жұмыс орындарын ашатын, шағын және орта бизнесті дамытатын экономиканың маңызды саласы.
Мемлекет басшысы Жолдауында цифрлық технологияларды дамыту, жасанды интеллект мүмкіндіктерін пайдалану және мемлекеттік басқару жүйесін жаңғырту мәселелеріне ерекше назар аударды. Бұл бағыт өңірлердің бәсекеге қабілеттілігін арттыруда маңызды рөл атқарады.
Түркістан облысында да цифрлық инфрақұрылымды дамыту жұмыстары кезең-кезеңімен жүргізілуде. Мемлекеттік қызметтерді электронды форматқа көшіру, білім беру ұйымдарын цифрлық жүйелермен қамтамасыз ету, ауылдық елді мекендерге интернет тарту бағытында нақты шаралар қолға алынған.
Цифрландырудың тиімділігі тұрғындардың күнделікті өмірінен көрінуі керек. Мәселен, ауыл тұрғыны мемлекеттік қызмет алу үшін аудан орталығына бармай-ақ, қажетті құжаттарды онлайн рәсімдей алуы тиіс. Сол сияқты білім беру мен медицина саласындағы цифрлық шешімдер де қызмет сапасын арттыруға мүмкіндік береді.
Алдағы уақытта жасанды интеллектіні ауыл шаруашылығы, су ресурстарын басқару, қоғамдық қауіпсіздік және өңірлік жоспарлау салаларына енгізудің әлеуеті зор.
Цифрлық даму – тек технологиялық жаңару емес, ол халықтың уақытын үнемдеп, мемлекеттік қызметтердің қолжетімділігін арттыратын маңызды құрал.
Қазақстанда автомобиль жолдарының техникалық жай-күйін бағалау мен инфрақұрылым сапасын бақылаудың жаңа цифрлық тетіктерін енгізу мәселесі қарастырылуда. Осы бағытта «Жол активтері сапасының ұлттық орталығы» Жапонияның Aero Toyota Corporation компаниясымен ынтымақтастық орнатып, жол диагностикасына озық технологияларды қолдану жөніндегі жұмысты бастады.
Тараптар арасындағы ынтымақтастықтың негізгі бағыттарының бірі – Mobile Mapping System (MMS) мобильді картографиялау жүйесін Қазақстанда пайдалану мүмкіндіктерін зерделеу. Бұл технология жол инфрақұрылымы туралы кең көлемді кеңістіктік деректер жинап, оларды цифрлық форматта өңдеуге және талдауға мүмкіндік береді.
MMS жүйесі арқылы жолдардың техникалық сипаттамаларын, геометриялық параметрлерін және жол бойындағы инфрақұрылым нысандарының орналасуын бағалауға болады. Жиналған деректер жол жағдайын кешенді зерделеуге, ықтимал ақауларды анықтауға және инфрақұрылымның цифрлық моделін қалыптастыруға негіз болады.
Жобаның бастапқы кезеңінде жапондық мамандар Ұлттық орталыққа сараптамалық және консультациялық қолдау көрсетеді. Бұл кезеңде MMS жүйесін еліміздің климаттық және жол жағдайларына бейімдеу мүмкіндіктері, оны қолдануға қажетті техникалық талаптар мен жұмыс әдістемесі қарастырылады.
Сонымен қатар халықаралық тәжірибені зерделеу, жолдарды диагностикалау, мониторинг жүргізу және цифрлық паспорттау бағытындағы озық тәсілдерді отандық тәжірибеге енгізу мәселелері талқыланады.
Заманауи цифрлық технологияларды пайдалану жол инфрақұрылымының нақты жағдайы туралы мәліметтерді жүйелеуге, деректердің дәлдігі мен қолжетімділігін арттыруға мүмкіндік береді. Бұл өз кезегінде жолдарды салу, жөндеу және күтіп-ұстау кезінде қабылданатын техникалық шешімдердің негізділігін күшейтіп, сапаны бақылау тиімділігін арттыруға ықпал етеді.
Ынтымақтастық аясында жол-құрылыс материалдарының сапасын арттыру, зертханалық бақылауды жетілдіру және саладағы технологиялық тәжірибе алмасу мәселелеріне де назар аударылады. Тараптар алдағы уақытта бірлескен жобаларды жүзеге асыру мүмкіндіктерін қарастыруды жоспарлап отыр.
Консультациялық кезеңнің қорытындысы бойынша жапондық компания MMS жүйесін қолдануға қатысты әдістемелік және техникалық ұсыныстар қамтылған есеп әзірлейді. Бұл құжат Қазақстанда аталған технологияны енгізудің тиімділігін бағалап, оны одан әрі қолдану жөніндегі шешімдер қабылдауға негіз болмақ.
Осылайша, халықаралық ынтымақтастық отандық жол саласын цифрландыруға, диагностика мен сапа бақылау жүйесін жетілдіруге және автомобиль жолдарының жай-күйін бағалауда заманауи технологияларды қолдануға бағытталған.
“Жол активтері сапасының ұлттық орталығы” РМК баспасөз қызметі
Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаевтың өңірлерде инфрақұрылымды жақсарту, өндіріс орындарын ашу жөнінде тапсырма берген болатын. Осы бағытта Түркістан облысында ауқымды жұмыс атқарылып келеді.
Республика күніне орай Түркістан облысында әлеуметтік инфрақұрылымды дамытуға және өңірдің өндірістік әлеуетін арттыруға бағытталған бірқатар нысан ашылып, пайдалануға берілді. Жобалар тұрғын үй, денсаулық сақтау, мәдениет, спорт, өнеркәсіп және ауыл шаруашылығы салаларын қамтиды.
Ұлттық мереке қарсаңында облыста жалпы құны 60 млрд теңгеге жуық нысандарды іске қосу жоспарланған. Оның ішінде 22,3 млрд теңгеден астамы бюджеттік инвестициялар есебінен, 35,6 млрд теңгеден астамы жеке инвестициялар есебінен жүзеге асырылды. Жобалар аясында барлығы 648 адамды жұмыспен қамту көзделген. Олардың бірқатарына облыс әкімі Нұралхан Көшеров арнайы қатысып, тұрғындарды құттықтады.
Әлеуметтік инфрақұрылымға басымдық берілген. Түркістан қаласында кезекте тұрған азаматтарға арналған 7 қабатты 14 тұрғын үйдің пәтерлері табысталды. Сарыағаш ауданында дәрігерлік амбулаториялар мен фельдшерлік-акушерлік пункт, бірнеше ауданда мәдениет үйлері, кітапханалар және спорт кешендері ашылды. Сонымен қатар Сарыағаш қаласындағы орталық стадион қайта жаңғыртудан өтіп, пайдалануға берілді. Ауылдық елді мекендерде табиғи газбен қамту жұмыстары жүргізілді.
Жеке инвестициялар есебінен жаңа өндіріс орындары іске қосылуда. Ордабасы ауданында ірі қара мал сүйегінен май және желатин компоненттерін өндіретін кәсіпорын мен алюминий композиттік панельдер зауыты ашылды. Мақтаарал ауданында мақта майын өңдеу, Жетісай және Отырар аудандарында мақта өңдеу кәсіпорындары іске қосылды. Сайрам ауданында бидай өнімдерін өңдейтін диірмен мен азық-түлік қоймасы пайдалануға берілді. Кентау қаласында өнеркәсіпке арналған технологиялық тораптар өндіретін зауыт ашылды.
Бұл жобалар өңірде шикізатты терең өңдеуге, жергілікті өндіріс көлемін арттыруға және жаңа жұмыс орындарын құруға мүмкіндік береді. Мәселен, жеке инвестициялық жобалар аясында 477 адамды, бюджеттік инвестициялар есебінен жүзеге асырылатын жобалар аясында 171 адамды жұмыспен қамту жоспарланып, межеге қол жетті.
Жалпы, Республика күні қарсаңында пайдалануға берілген нысандар Түркістан облысының әлеуметтік-экономикалық дамуына серпін беріп, тұрғындарға қолайлы жағдай жасауға, кәсіпкерлікті қолдауға және инвестициялық тартымдылықты арттыруға бағытталған. Жыл соңына дейін тағы да әлеуметтік нысандар мен өндіріс орындарын ашу жоспарланып отыр.
Президент Жолдауында берілген тапсырмаларды іске асыру аясында Түркістан облысында халыққа көрсетілетін әлеуметтік қолдаудың атаулылығын арттыру, нақты мұқтаж азаматтарды анықтау және мемлекеттік көмектің тиімділігін қамтамасыз ету бағытында жүйелі жұмыстар жүргізілуде. Өңірде келесі жылдан бастап мұқтаждық қағидатын кезең-кезеңімен енгізу тетіктерін жетілдіру көзделіп отыр. Облыс бойынша 500 мыңға жуық отбасының әлеуметтік жағдайына кешенді бағалау міндеті қойылды. Бұл туралы Түркістан облысы әкімі Нұралхан Көшеровтің төрағалығымен өткен аппарат мәжілісінде айтылды.
Облыс әкімі жауапты тұлғаларға зерделеу жұмыстарын формалды түрде жүргізуге жол бермей, олардың сапалы әрі толық орындалуын қамтамасыз етуді тапсырды.
– Бекітілген көрсеткіштер толық орындалуы керек. Мүгедектігі бар азаматтарды қайта куәландыру жұмыстарын мерзіміне сай өткізіп, аяқтаңыздар. Оңалту индикаторларын орындап, толық қолдау шараларын қамтамасыз етіп, саланы цифрландыру бойынша нақты ұсыныс енгізілсін. Мүгедектігі бар азаматтарды әлеуметтік қорғау бағытындағы жұмыстардың тиімділігін арттыру, мемлекеттік қолдаудың қолжетімділігі мен сапасын қамтамасыз ету және бюджет қаражатының мақсатты жұмсалуын қатаң бақылауда, – деді Нұралхан Оралбайұлы.
Аппарат отырысында Облыстық жұмыспен қамтуды үйлестіру және әлеуметтік бағдарламалар басқармасының басшысы Мекенхан Қозыханұлының атқарылған жұмыстар бойынша есебі тыңдалды. Оның мәлімдеуінше, мұқтаждық қағидатын енгізу бойынша пилоттық жобаны 2027 жылғы 1 қаңтардан бастап іске асыру жоспарлануда. Жоба төрт кезең бойынша жүзеге асырылады. Бұл ретте негізгі назар азаматтардың нақты әлеуметтік жағдайын бағалауға және әлеуметтік қолдауды шын мәнінде мұқтаж отбасыларға бағыттауға аударылады.
Отбасының цифрлық картасы аясында өзектендіруді қажет ететін «А» және «В» санаттарындағы азаматтардың деректері нақтыланды. Нәтижесінде «А» санатындағы әлеуметтік төлем алушылардың 200-ге жуығы мемлекеттік жәрдемақы алудан өз еркімен бас тартқан.
Өңірде әлеуметтік-экономикалық жағдайы төмен, мемлекеттік қолдауды қажет ететін отбасылардың табысын арттыру және тұрмыс сапасын жақсарту бағытында бірқатар жұмыстар жүргізілуде.
Атап айтқанда, «Ауыл аманаты» бағдарламасы аясында қайта өңдеу саласында жалпы құны 1 679,0 млн теңгені құрайтын 55 кооператив құру жоспарланған. Нәтижесінде 220 адамды жұмыспен қамту көзделіп отыр. Сонымен қатар бағдарлама аясында 10-нан астам азаматқа жалпы сомасы 81,5 млн теңге несие беріліп, олардың кәсіп бастауына және табысын арттыруына мүмкіндік жасалды.
Сонымен қатар Қазақстан Республикасының еңбек нарығын дамытудың 2024–2029 жылдарға арналған тұжырымдамасы аясында облыс бойынша 100-ге жуық азаматқа кәсіп бастауға және өз ісін дамытуға арналған қайтарымсыз мемлекеттік грант берілді.
Алдағы уақытта да әлеуметтік қолдауды қажет ететін отбасылардың табысын арттыру, жұмыспен қамтылуына және кәсіпкерлік бастамаларын жүзеге асыруына жәрдемдесу бағытындағы жұмыстар жалғасады.
Сондай-ақ жиында мүгедектігі бар азаматтарды әлеуметтік қорғау бағытында атқарылып жатқан жұмыстар талқыланды. Бүгінде Түркістан облысында 104 313 мүгедектігі бар азамат тіркелген. Бұл облыс халқының 5 пайызын құрайды. Өткен жылдың осы кезеңімен салыстырғанда олардың саны 1 912 адамға артқан.
Өңірде аудан және қала әкімдіктерінің қатысуымен арнайы жұмыс тобы құрылып, мүгедектікті тағайындау негізділігі мен азаматтардың техникалық оңалту құралдарына нақты қажеттілігін анықтау бойынша зерделеу жұмыстары жүргізілуде. Нәтижесінде 6 758 азаматтың жүйеде көрсетілген мекенжайда тұрмайтыны анықталды. Сонымен қатар, 8 949 азаматты қайта куәландыру қажеттілігі және олардың оңалту құралдарына нақты мұқтаждығы қосымша зерделеуді қажет ететіні анықталды.
Сонымен қатар зерделеу барысында Халықты әлеуметтік қорғау саласындағы реттеу және бақылау департаментінің медициналық-әлеуметтік сараптама бөлімдері тарапынан оңалту құралдарын негізсіз тағайындау фактілері де анықталуда. Аталған жағдайлар бойынша тиісті құзырлы органдар тарапынан зерделеу және тиісті шаралар қабылдау жұмыстары жүргізілуде.
Бұдан бөлек, облыс әкімінің тапсырмасына сәйкес, Әлеуметтік қызметтер порталы арқылы көрсетілетін қызметтердің сапасы мен өнім берушілердің жұмысына да тексеру жүргізілуде.
Күн тәртібіндегі мәселе бойынша Халықты әлеуметтік қорғау саласындағы реттеу және бақылау комитетінің Түркістан облысы бойынша департаментінің басшысы Бегман Нұрмаханов және Облыстық денсаулық сақтау басқармасының басшысы Асхан Байдувалиевтің баяндамасы тыңдалды.
Жиынды қорытындылаған облыс әкімі жауапты басқармалар мен аудан, қала әкімдеріне Президент Жолдауында берілген тапсырмалардың сапалы әрі уақтылы орындалуын қамтамасыз етуді тапсырды. Әлеуметтік көмектің нақты мұқтаж отбасыларға бағытталуына басымдық беріп, әр отбасының әлеуметтік жағдайын жан-жақты зерделеу қажеттігін атап өтті.
Сондай-ақ әлеуметтік қызметтердің сапасын арттыруды және бюджет қаражатының мақсатты жұмсалуын бақылауды күшейтуді міндеттеді. Жауапты тұлғаларға бекітілген көрсеткіштердің толық орындалуын қамтамасыз етіп, саладағы жұмыстарды цифрландыру бойынша нақты ұсыныстар енгізуді тапсырды.
