Артисты Туркестанского музыкально-драматического театра по специальному приглашению Грузии гастролируют в городе Батуми.

Молодежный творческий коллектив, прибывший из Туркестана, представил на сцене Государственного профессионального драматического театра имени Ильи Чавчавадзе пластический спектакль «Абай. Қара сөз», поставленный по «Словам назидания» поэта и философа Абая Кунанбаева. На первом показе спектакля присутствовали заместитель акима Туркестанской области Ертай Алтаев, Почетный консул Казахстана в городе Батуми Гиоргий Абашидзе, третий секретарь Посольства Республики Казахстан в Грузии Риза Садык, руководитель департамента культуры Министерства культуры Грузии Нино Лосаберидзе, директор Батумского государственного драматического театра имени Ильи Чавчавадзе Коте Мзавия и представители сферы культуры.

Заместитель акима Туркестанской области отметил важность многовекового духовного сотрудничества и дружбы между Казахстаном и Грузией, а также выразил благодарность грузинскому народу за большое уважение к казахскому искусству.

Грузинские зрители с особым вниманием приняли спектакли в исполнении туркестанских театральных артистов и были ими восхищены. Они высоко оценили мастерство артистов, их труд по развитию культуры и искусства и выразили свою признательность.

«Слова назидания» Абая Кунанбаева – это сборник размышлений, выдержавших испытание временем, которые даже спустя века не теряют своей значимости и посвящены глубокому и всестороннему изучению смысла и целей человеческой жизни. Пластический спектакль «Қара сөз», основанный на творчестве поэта, призывает к глубокому постижению смысла человеческого бытия. Пластический язык спектакля по-новому «озвучивает» глубокую философию Абая через движение человеческого тела, чувства и внутренние переживания.

Каждое движение на сцене становится средством, которое напрямую доносит до сердца зрителя моменты метаний человека в поисках смысла жизни, его духовного падения и последующего возрождения. Таким образом, спектакль стремится передать назидательные мысли великого мыслителя на новом сценическом языке и показать мудрость Абая с новой стороны.

Режиссер спектакля – Мадина Муратпекова, композитор – Хамит Шангалиев.

Отметим, в рамках гастролей 3 сентября состоится второй показ спектакля «Абай. Қара сөз». Пятидневные гастроли – это не только демонстрация искусства, но и шаг к дальнейшему укреплению дружбы и сотрудничества между двумя странами, развитию культуры и духовности.

Түркістан музыкалық-драма театрының әртістері Грузия елінің арнайы шақыртуымен Батуми қаласында гастрольдік сапармен өнер көрсетуде.

Алыстан ат арылтып барған жас өнер ұжымы Илья Чавчавадзе атындағы мемлекеттік кәсіби драма театрының сахнасында ақын, философ Абай Құнанбайұлының «Қара сөздері» негізінде сахналанған «Абай. Қара сөз» пластикалық спектаклін көрермен назарына ұсынды. Қойылымның алғашқы көрсетіліміне Түркістан облысы әкімінің орынбасары Ертай Алтаев, Қазақстан Республикасының Батуми қаласындағы Құрметті консулы Гиоргий Абашидзе, Қазақстан Республикасының Грузиядағы Елшілігінің үшінші хатшысы Риза Садық, Грузияның Мәдениет министрлігінің Мәдениет департаментінің басшысы Нино Лосаберидзе, Илья Чавчавадзе атындағы Батуми мемлекеттік драма театрының директоры Коте Мзавия және мәдениет саласының өкілдері қатысты.

Түркістан облысы әкімінің орынбасары Ертай Кенжебекұлы Қазақстан мен Грузия арасындағы ғасырлар бойы жалғасып келе жатқан рухани ынтымақтастық пен достықтың маңызын атап өтіп, Грузия халқының қазақ өнеріне жасаған зор құрметіне алғыс білдірді.

Грузиялық көрермендер түркістандық театр әртістерінің сахналаған қойылымдарды ерекше ілтипатпен қабылдап, тәнті болды. Әртістердің шеберліктеріне, мәдениет пен өнер саласын дамытудағы белсенді еңбектеріне жоғары бағаларын беріп, ризашылықтарын жеткізді.

Абай Құнанбайұлының «Қара сөзі» – уақыттың сынынан өткен, ғасырлар өтсе де маңызы азаймаған, адам өмірінің мәні мен мақсаттарын терең әрі жан-жақты зерттеуге арналған ой-толғамдар жинағы. Ақынның шығармасына негізделген «Қарасөз» пластикалық спектаклі де адамзаттың мән-мағынасына терең бойлауға шақырады.

Спектакльдің пластикалық тілі Абайдың сөзбен жеткізген терең философиясын адам денесінің қозғалысы, сезім мен ішкі арпалыс арқылы жаңаша сөйлетеді. Сахнадағы әрбір қимыл – адам баласының өмірдің мәнін іздеп аласұрған сәттерін, рухани құлдырауы мен қайта өрлеуін көрерменнің жүрегіне тікелей жеткізетін құралға айналады. Осылайша спектакль ұлы ойшылдың тағылымды ойларын өзгеше сахналық тілмен жеткізіп, Абай даналығын жаңа қырынан танытуды мақсат етеді.

Спектакльдің режиссері – Мадина Мұратпекова, композиторы – Хамит Шанғалиев.

Айта кетсек, гастроль аясында 3 қыркүйек күні «Абай. Қара сөз» спектаклінің екінші көрсетілімі өтеді. Бес күндік гастроль – тек өнер көрсету емес, екі ел арасындағы достық пен ынтымақтастықты одан әрі нығайтып, мәдениет пен руханият саласын дамытуға бағытталған.

Қазығұрт ауданы мәдениет сарайы МКҚК-ға қарасты Тұрбат ауылдық клубында қазақ музыка өнерінің көрнекті өкілі, композитор Латиф Хамидидің 120 жылдығына орай «Қазақ музыка өнерінің тұлғасы» атты сазды кеш жоғары деңгейде ұйымдастырылды. Сазды кеш барысында қазақ музыка өнерінің дамуына өлшеусіз үлес қосқан көрнекті композитордың өмірі мен шығармашылық жолы кеңінен насихатталып, оның ұлттық өнердегі өзіндік орны мен мол мұрасы туралы құнды мәліметтер ұсынылды. Кеш барысында көрермендерге әсем әндер тарту етіліп, ұлттық өнердің қадір-қасиеті дәріптелді. Әуезді әндер арқылы Латиф Хамидидің шығармашылық мұрасы көпшілікке кеңінен таныстырылды. Іс-шараның басты мақсаты – жас ұрпақтың ұлттық музыкаға деген қызығушылығын арттыру, халқымыздың мәдени мұрасын ұлықтау, өнерге деген құрметті қалыптастыру және Латиф Хамидидің шығармашылық жолын кеңінен таныстыру.

Қазақтың кәсіби музыка өнерінің қалыптасып, өркендеу тарихында өзіндік қолтаңбасымен өшпес із қалдырған тұлғалардың бірі – Латиф Хамиди. Ол композитор ғана емес, педагог, дирижер, музыка зерттеушісі, халық әндерін жинаушы әрі өнердің дамуына айрықша үлес қосқан мәдениет қайраткері болды. 1906–1983 жылдар аралығында өмір сүрген Латиф Хамиди қазақ музыкасының кәсіби бағытта дамуына елеулі еңбек сіңіріп, ұлттық өнердің жаңа жанрларының қалыптасуына жол ашты. Ол Қазақ КСР-інің халық әртісі, Мемлекеттік сыйлықтың лауреаты атанды. Латиф Хамидидің шығармашылық жолы қазақтың дәстүрлі музыкалық мәдениеті мен еуропалық кәсіби музыка мектебінің тоғысында қалыптасты. Оның өнерінде халықтық әуез бен академиялық музыканың мүмкіндіктері табиғи үйлесім тапты. Сондықтан композитордың шығармалары бір жағынан қазақтың ұлттық музыкалық болмысын танытса, екінші жағынан кәсіби композиторлық техниканың жетістіктерін көрсетті. Зерттеушілер Хамиди шығармашылығындағы қазақы интонацияның ерекше орнын атап көрсетеді. Латиф Хамидидің өнерге деген қызығушылығы жастайынан қалыптасты. Ол Ташкент халық ағарту институтында, Мәскеудің музыкалық техникумында және Мәскеу консерваториясы жанындағы татар опера студиясында білім алды. Кейін Қазақстанға келіп, өзінің бүкіл шығармашылық қуатын қазақ музыкасының дамуына арнады. Алматыда музыкалық училищеде және консерваторияда сабақ беріп, халық аспаптары оркестрінің жұмысын ұйымдастыруға және кәсіби музыканттар даярлауға атсалысты. Хамидидің шығармашылық мұрасындағы ең маңызды бағыттардың бірі – қазақтың халық музыкасын жинау, зерттеу және кәсіби өңдеу ісі. Ол халық арасында сақталған көптеген әндер мен музыкалық мұраларды қағазға түсіріп, кейін оларды кәсіби сахнаға лайықтап өңдеді. Композитордың қазақтың дәстүрлі ән өнеріне ден қоюы оның шығармашылық тілінің қалыптасуына үлкен әсер етті. Деректерде оның дәстүрлі музыканың 200-ден астам үлгісін жазып алғаны айтылады.

Бұл тұрғыда оның Абайдың әндерін жинауы ерекше маңызға ие. Семейде жүрген кезінде Хамиди Абайдың әндерін ақынның немере інісі Ахрам Ысқақовтан жазып алған. Кейін бұл материалдар «Абайдың музыкалық творчествосы» жинағына енгізіліп, ақын шығармаларының музыкалық мұрасын зерттеуге үлкен мүмкіндік берді. Абай әндерін жинау ісі кейін композитордың «Абай» операсымен және «Абай әндері» кинофильміне арналған музыкасымен тығыз байланысып жатты. Латиф Хамидидің есімін қазақ музыка тарихында айрықша танытқан шығармалардың бірі – «Қазақ вальсі». Қазақтың дәстүрлі музыкалық мәдениетінде вальс жанры бұрыннан қалыптасқан негізгі бағыттардың бірі болмағаны белгілі. Хамиди осы жанрды ұлттық әуезбен ұштастырып, қазақ тыңдарманына жақын, жеңіл әрі әсерлі музыкалық шығарма дүниеге әкелді. «Қазақ вальсі» уақыт өте келе композитордың ең танымал шығармаларының біріне айналды. Осы туынды арқылы Хамиди вальс жанрының қазақ музыкасының кәсіби репертуарында орнығуына ықпал етті. Композитордың «Бұлбұл» әні де қазақ музыкасының классикалық туындыларының қатарына жатады. Әннің әуені сырлы, лирикалық әрі эмоционалдық тұрғыдан терең. «Бұлбұл» шығармасы әншінің дауыс мүмкіндігін кеңінен көрсетуге мүмкіндік беретін вокалдық туынды ретінде көптеген орындаушылардың репертуарынан орын алды. Шығарма алғаш рет Қалқаман Байсейітованың орындауында танылып, кейін Бибігүл Төлегенова сияқты әйгілі әншілердің орындауында кеңінен тарады.Хамиди шығармашылығында ән жанрының орны ерекше. Ол лирикалық әндермен қатар патриоттық, азаматтық мазмұндағы шығармалар да жазды.

Ұлы Отан соғысы жылдарында композитордың «Аттаныңдар майданға», «8-гвардия дивизиясының әні», «Батыр қыз», «Нүркен» сияқты әндері дүниеге келді. Бұл шығармалар сол кезеңдегі халықтың көңіл күйін, Отан қорғау идеясын және жауынгерлердің ерлігін музыкалық тілмен жеткізді. Композитордың шығармашылық мұрасында опера жанры да маңызды орын алады. Латиф Хамиди Ахмет Жұбановпен бірге қазақ опера өнерінің биік белестерінің бірі болған «Абай» операсын жазды. Мұхтар Әуезовтің либреттосы негізінде жасалған операның алғашқы қойылымы 1944 жылғы 24 желтоқсанда Абай атындағы Мемлекеттік академиялық опера және балет театрында өтті. «Абай» операсы қазақ кәсіби музыкасының дамуындағы аса маңызды шығармалардың бірі болды. Операда қазақтың халық әндері мен күйлерінің интонациялық ерекшеліктері кәсіби симфониялық және опералық музыканың мүмкіндіктерімен ұштастырылды. Шығармада Абай дәуірінің әлеуметтік мәселелері, адам тағдыры, махаббат, әділет пен надандық арасындағы тартыс көркем музыкалық тіл арқылы бейнеленді. Операның сахнада ұзақ жылдар бойы сақталып, бүгінгі күнге дейін қойылып келе жатқаны оның көркемдік құндылығын көрсетеді.

Хамиди мен Жұбановтың «Төлеген Тоқтаров» операсы да композитордың ірі шығармаларының қатарында. 1947 жылы қойылған бұл шығармада соғыс жылдарындағы халықтың тағдыры мен жауынгер ерлігі көрініс тапты. Композитор тарихи оқиғаларды музыкалық образдар арқылы жеткізіп, батырлық пен отансүйгіштік идеяларын алдыңғы орынға шығарды. Оның «Жамбыл мен Айкүміс» музыкалық драмасы да қазақтың дәстүрлі өнерімен тығыз байланысты. Бұл шығармада халықтың айтыс дәстүрі, ақындық өнер және ұлттық сахна мәдениеті көрініс тапты. Хамиди шығармашылығының осы қыры оның қазақтың музыкалық фольклорын тек жинаушы ғана емес, оны жаңа кәсіби жанрларға айналдыра білген композитор болғанын аңғартады. Латиф Хамиди кино өнеріне де өз үлесін қосты. 1945 жылы «Абай әндері» фильміне музыка жазды. Фильмдегі Абай әндері ақын тұлғасын ашатын маңызды көркемдік құралға айналды. Хамиди Абайдың музыкалық мұрасын терең меңгергендіктен, фильмнің музыкалық мазмұнын ұлттық сипатпен байыта алды. Композитор шығармашылығының тағы бір маңызды саласы – халық әндерін кәсіби өңдеу. Ол қазақ және басқа да түркі халықтарының музыкалық мұрасындағы көптеген әндерді өңдеп, оларды дауысқа, фортепианоға, хорға және халық аспаптары оркестріне лайықтады. Мұндай жұмыстар халықтық музыканың кәсіби сахнаға енуіне мүмкіндік берді. Оның өңдеулерінде халық әуенінің табиғи болмысы сақталып, сонымен қатар кәсіби музыкалық құрылыммен толықтырылды. Хамидидің шығармашылық мұрасында аспаптық музыка да елеулі орын алады. Ол симфониялық оркестрге, қазақ және орыс халық аспаптары оркестрлеріне, камералық ансамбльдерге, фортепиано мен домбыраға арналған шығармалар жазды. Сонымен бірге домбыра үйрету әдістемесіне де назар аударып, Б.Ғизатовпен бірге «Домбыра үйрену мектебі» атты оқу құралын дайындады. Бұл оның композиторлықпен қатар педагогикалық бағытқа да үлкен мән бергенін көрсетеді.

Музыка саласындағы ұстаздық қызметі Хамидидің қазақтың кәсіби музыкалық мектебін қалыптастырудағы рөлін одан әрі арттырды. Оның шәкірттері арасынан композиторлар, дирижерлер мен музыка мамандары шықты. Олардың қатарында Нұрғиса Тілендиев, Фуат Мансұров, Шамғон Қажығалиев сияқты қазақ музыка өнеріне зор үлес қосқан тұлғалар аталады. Латиф Хамиди қазақ музыкасының тарихында тек шығармаларымен ғана емес, музыкалық-ағартушылық қызметімен де ерекшеленеді. Ол музыка мәдениетін халыққа кеңінен танытуға, жас музыканттарды тәрбиелеуге, ұлттық музыкалық мұраны зерттеуге және оны кейінгі ұрпаққа жеткізуге күш салды. Оның педагогикалық және зерттеушілік еңбектері кәсіби музыкалық білім беру жүйесінің қалыптасуына ықпал етті. 1945 жылы Хамиди Евгений Брусиловский және Мұқан Төлебаевпен бірге Қазақ КСР-інің Мемлекеттік гимніне музыкалық үлес қосты. Бұл еңбек композитордың елдің музыкалық-мәдени тарихындағы орнын айқындайтын маңызды шығармашылық белестердің бірі болды. Хамидидің музыкасы ұлттық рух пен адамдық сезімдерді қатар алып жүреді. Оның шығармаларынан кең дала тынысын, халықтың қуанышын, сағынышын, махаббатын, елдік мұратын және азаматтық сезімін аңғаруға болады. Композитор халықтық әуендерді қайталап қана қоймай, оларды кәсіби музыка талаптарына сәйкес жаңаша дамыта білді. Сондықтан оның шығармашылығы дәстүр мен жаңашылдықтың сабақтастығын көрсететін құнды мысал болып саналады.

Латиф Хамидидің шығармашылық мұрасын бір ғана жанр аясында қарастыру мүмкін емес. Ол ән, романс, вальс, хор, опера, симфониялық және камералық музыка, кино музыкасы, халық әндерін өңдеу, педагогика және музыка зерттеу салаларында еңбек етті. Оның «Қазақ вальсі», «Бұлбұл», «Абай» операсы және басқа да шығармалары қазақ музыкасының алтын қорынан берік орын алды. Бүгінде Латиф Хамидидің шығармашылығына деген қызығушылықтың сақталуы – оның еңбектерінің уақыт сынынан өткенін көрсетеді. 2026 жылы композитордың туғанына 120 жыл толуына байланысты Қазақстанның мәдениет ұйымдарында еске алу және концерттік іс-шаралар өткізіліп жатқаны да оның мұрасының қазіргі мәдени кеңістіктегі маңызын аңғартады. Латиф Хамиди – қазақ музыкасының кәсіби биікке көтерілуіне еңбек сіңірген аса көрнекті тұлға. Ол халықтық музыканың қуатын кәсіби композиторлық өнермен ұштастырып, ұлттық мәдениеттің жаңа тынысын ашты. Оның шығармалары қазақтың дәстүрлі әуендерін заманауи музыкалық тілмен танытып, ұлттық өнердің кең ауқымды дамуына жол салды. Композитордың өмірі мен шығармашылығы – өнерге адалдықтың, ұлттық мәдениетке қызмет етудің және музыкалық мұраны келер ұрпаққа жеткізудің жарқын үлгісі. «Қазақ вальсі» мен «Бұлбұлы» халық жадында сақталған Хамиди есімі қазақ музыка тарихында да мәңгілікке қалды. Оның туындылары орындалған сайын композитордың өнердегі үні қайта жаңғырып, ұлттық музыка мәдениетінің байлығы мен тереңдігін кейінгі ұрпаққа таныта береді.

Аудандық мәдениет сарайының ұйымдастыруымен қазақ вальсінің королі, композитор Шәмші Қалдаяқовтың туған күніне орай әсерлі кешкі концерт ұйымдастырылды. Кеш барысында сазгердің жүрекке жылы, халықтың сүйікті әндері шырқалып, көрермендерге ерекше көңіл-күй сыйлады. Әсем әуен мен сырлы әндерге толы бұл кеш өнер сүйер қауымға рухани ләззат сыйлап, Шәмші әндерінің мәңгілік екендігін тағы бір дәлелдеді.
Шәмші Қалдаяқов – қазақ музыка өнерінің тарихында өшпес із қалдырған аса көрнекті композиторлардың бірі. Оның әндері халқымыздың жүрегінен орын алып, бірнеше ұрпақтың рухани мұрасына айналды. Сазгердің шығармашылығы туған жерге деген сүйіспеншілікті, махаббатты, адамгершілікті, достықты және елдік рухты асқақтата жырлауымен құнды.

Шәмші Қалдаяқовтың ән әлемі қазақ халқының ұлттық болмысымен, кең даласының тынысымен және қарапайым адамның жан дүниесімен сабақтасып жатыр. Оның шығармаларында махаббат лирикасы ғана емес, туған жерге деген іңкәрлік, анаға деген құрмет, достық, сағыныш, қуаныш пен елге деген мақтаныш та кеңінен көрініс тапқан. Зерттеулерде композитордың шығармашылық мұрасында қазақтың дәстүрлі ән мәдениеті мен заманауи эстрадалық әннің табиғи үйлесімі айрықша аталады. Шәмші Қалдаяқовты халық «қазақ вальсінің королі» деп ерекше құрметтеген. Оның көптеген әндері вальс ырғағына құрылып, қазақы әуезбен астасып жатты. «Қуаныш вальсі», «Қайдасың», «Бақыт құшағында» сияқты туындылар оның музыкалық стилінің ерекшелігін танытады. Композитордың әндері жеңіл тыңдалғанымен, олардың әуенінде терең сезім мен сыршылдық бар. Сазгер шығармашылығындағы ең биік туындылардың бірі – «Менің Қазақстаным» әні. Бұл шығарма халықтың Отанға деген сүйіспеншілігін, елдік рухын және туған жерге деген мақтаныш сезімін бейнелейді. Әннің музыкасы кейін Қазақстан Республикасының Мемлекеттік Гимнінің негізіне айналып, Шәмші Қалдаяқов шығармашылығының тарихи маңызын одан әрі айқындай түсті. Шәмші әндерінің өміршең болуының басты себебі – олардың халықтың жүрегіне жақындығында. «Арыс жағасында», «Ақ ерке – Ақ жайық», «Сыр сұлуы», «Арайлым ақ Келес» сияқты шығармалар туған жердің көркем табиғатын, ел мен жерге деген сүйіспеншілікті әсем әуенмен жеткізеді. Ал «Ана туралы жыр» секілді әндері адам баласының ең қастерлі сезімдерін жырлайды.

Композитордың көптеген туындылары ел аралап, халықпен жүздесіп, туған өлкенің табиғаты мен өмірінен алған әсерлерінің нәтижесінде дүниеге келгені де оның шығармаларының шынайылығын арттыра түсті. Шәмші Қалдаяқов қазақ музыкасына жаңа леп әкелген тұлға болды. Ол ұлттық ән өнерінің дәстүрін сақтай отырып, оны жаңа заманның талабына сай дамытуға зор үлес қосты. Ғылыми еңбектерде оның мұрасында үш жүзге жуық ән бар екені және бұл шығармалардың қазақ ән мәдениетінің алтын қорынан берік орын алғаны көрсетіледі. Бүгінде Шәмші Қалдаяқовтың әндері сахнадан түскен емес. Оның шығармаларын аға буын да, жастар да сүйіп тыңдайды. Әндері түрлі концерттерде орындалып, шығармашылығына арналған фестивальдер мен мәдени шаралар ұйымдастырылып келеді. Оның есімі қазақ музыка өнерінің символына айналып, мол мұрасы ұлттық мәдениеттің баға жетпес қазынасы ретінде бағалануда. Қорыта айтқанда, Шәмші Қалдаяқов – тек талантты композитор ғана емес, қазақ халқының рухани әлемін әнмен өрнектеген дара тұлға. Оның әрбір әні – бір дәуірдің үні, бір халықтың сезімі, туған жерге деген шексіз махаббаттың әуені. Шәмші әндері уақыт өткен сайын өзінің құндылығын жоғалтпай, қазақ халқының жүрегінде мәңгі жасай беретіні сөзсіз.

10 тамыз – Абай күніне орай Қазығұрт аудандық мәдениет сарайына қарасты Шарапхана ауылдық мәдениет үйінде ұлы ақын, ойшыл Абай Құнанбайұлының шығармашылық мұрасын насихаттауға арналған «Мен жазбаймын өлеңді ермек үшін» атты әдеби-танымдық кеш ұйымдастырылды. Әдеби кеш барысында Шарапхана ауылдық мәдениет үйінің директоры Қуатбеков Бақыт Абай Құнанбайұлының өмір жолы мен шығармашылығы туралы мазмұнды баяндама жасады. Кешке мәдениет үйінің кітапханашысы Қасымбекова Нұрзия, «Ақ әжелер» алқасының төрайымы Артықбаева Фарида және ақ жаулықты әжелер қатысып, ұлы ақынның өмірі мен шығармашылығы жайлы ойларын ортаға салып, Абайдың өлеңдерін мәнерлеп оқыды. Сонымен қатар жас оқушылар Абай атамыздың өлеңдері мен қара сөздерінен үзінділер оқып, ақынның тағылымды ойларын көпшілікке жеткізді. Әдеби-танымдық кештің шырайын «Ақ әжелер» алқасының орындауындағы Абайдың «Желсіз түнде жарық ай», «Көзімнің қарасы» әндері аша түсті. Кеш барысында Абай мұрасының тәрбиелік мәні кеңінен насихатталып, ұлы ақынның білімге, еңбекке, адамгершілікке үндейтін асыл ойлары дәріптелді. Абай күні – қазақ халқының рухани өміріндегі ерекше маңызы бар мерекелердің бірі. Бұл күн ұлы ақын, ойшыл, ағартушы, композитор Абай Құнанбайұлының туған күнімен байланысты аталып, оның мол мұрасын жаңаша зерделеуге, жас ұрпаққа танытуға және ұлттық сананы жаңғыртуға қызмет етеді. Абай – қазақ халқының рухани әлемін жаңа биікке көтерген, елдің болашағын білім мен еңбек, әділет пен адамгершілікпен байланыстырған ұлы тұлға. Оның шығармалары бүгінгі қоғам үшін де өзектілігін жоғалтқан жоқ.

Қазақстанда 10 тамыз Абай күні ретінде атап өтіледі. Бұл күн Абай Құнанбайұлының туған күніне орай белгіленіп, 2020 жылы ұлы ойшылдың 175 жылдық мерейтойы қарсаңында ресми мерекелік күн ретінде бекітілді. Бүгінде Абай күні тек белгілі бір тарихи тұлғаны еске алу күні ғана емес, ұлттық руханиятты жаңғыртуға, кітап оқуға, білімге ұмтылуға, адамгершілік құндылықтарды дәріптеуге үндейтін маңызды рухани датаға айналды. Абай Құнанбайұлы – қазақтың ұлы ақыны ғана емес, халқымыздың ой-санасының дамуына зор ықпал еткен философ, ағартушы, композитор және қоғам қайраткері. Ол қазақ жазба әдебиетінің негізін қалаған тұлға ретінде ұлттық мәдениетті жаңа деңгейге көтерді. Абай шығармалары арқылы қазақ қоғамының кемшіліктерін ашық көрсетіп, халықты надандықтан арылуға, ғылым мен білімге ұмтылуға, адал еңбек етуге, адамдық қасиетті биік қоюға шақырды. Абай күнінің басты мәні – ұлы ойшылдың мұрасын құрметтеу ғана емес, оның идеяларын күнделікті өміріміздің рухани бағдаршамына айналдыру. Абайды оқу – өткен тарихты тану ғана емес, бүгінгі қоғамға сын көзбен қарап, ертеңгі күнге дұрыс бағыт таңдау. Себебі Абай көтерген мәселелердің көпшілігі уақыт өткен сайын өзектілігін жоғалтқан жоқ. Абайдың дүниетанымы бір ғана рухани арнадан қалыптасқан жоқ. Оның ой-пікірінің жетілуіне қазақ халқының ауыз әдебиеті мен халық даналығы, Шығыс мәдениеті, орыс әдебиеті және сол арқылы Еуропа мәдениеті үлкен әсер етті. Абай Шығыстың Фирдоуси, Науаи, Низами, Сағди сияқты ойшылдарының еңбектерінен сусындаса, Пушкин, Лермонтов, Крылов секілді орыс классиктерінің шығармаларын терең меңгеріп, қазақ тіліне аударды. Осы рухани ықпалдардың тоғысуы Абайдың кең тынысты, гуманистік дүниетанымының қалыптасуына жол ашты. Абайдың ерекшелігі – ол өзге халықтардың мәдениеті мен білімін қазақ қоғамының рухани дамуына қызмет еткізе білді. Ол әлемдік өркениеттен үйренуді ұлттық болмыстан бас тарту деп түсінген жоқ. Керісінше, халықтың өз болмысын сақтай отырып, ғылым мен білім арқылы алдыңғы қатарлы елдердің қатарына қосылуын қалады. Сондықтан Абай дүниетанымының басты ерекшелігі – ұлттық рух пен жалпыадамзаттық құндылықтардың үйлесімінде жатыр. Оның шығармаларынан қазаққа деген шексіз махаббатты да, бүкіл адамзатқа ортақ гуманистік көзқарасты да анық көруге болады.

Абай шығармашылығында білім мен ғылым ерекше орын алады. Ол халықтың дамуы мен елдің болашағын ең алдымен біліммен байланыстырды. Ақын үшін білім – жай ғана ақпарат жинау емес, адамның ой-өрісін кеңейтетін, оның қоғам алдындағы жауапкершілігін арттыратын рухани күш. Абай жастарды уақытты бос өткізбеуге, өнер-білім үйренуге, ғылымға ұмтылуға шақырды. Ол надандықты халықтың дамуына кедергі келтіретін үлкен дерт ретінде бағалады. Сондықтан оның өлеңдері мен қара сөздерінде талап, еңбек, терең ой, ғылымға құштарлық сияқты қасиеттер ерекше дәріптеледі. Абай поэзиясы мен қара сөздерінің негізгі арқауының бірі – ғылым, білім және еңбек екені ресми мәдени-ағартушылық материалдарда да атап көрсетіледі. Бүгінгі технологиялық дәуірде бұл ойлардың маңызы бұрынғыдан да арта түсті. Ақпарат көп болғанымен, оны саралай білетін, білімін қоғам игілігіне жұмсайтын саналы азамат қалыптастыру – кез келген мемлекеттің басты міндеттерінің бірі. Осы тұрғыдан алғанда, Абайдың ғылымға, білімге және үздіксіз ізденіске шақырған үндеуі қазіргі жастар үшін де маңызды. Абай дүниетанымында еңбек ерекше құндылық ретінде қарастырылады. Ол адам өміріндегі табыс пен берекенің негізін адал еңбектен іздеді. Еріншектік, бос мақтан, жеңіл жолмен пайда табуға ұмтылу сияқты жағымсыз қасиеттерді қатты сынады. Абайдың ойынша, еңбек – тек күнкөріс құралы ғана емес, адамды тәрбиелейтін күш. Еңбек арқылы адам тәжірибе жинайды, жауапкершілікті сезінеді, өз мүмкіндігін таниды. Ал еңбексіз өмір сүргісі келетін адам рухани тоқырауға ұшырауы мүмкін. Ойшыл қазақ қоғамының кейбір кемшіліктерін сынай отырып, әр адамды өз өміріне жауапкершілікпен қарауға шақырды. Оның пікірінше, халықтың өркендеуі әрбір азаматтың білімді, еңбекқор және саналы болуына тікелей байланысты. Абай еңбекті қоғамның әл-ауқаты мен дамуына бастайтын маңызды жол ретінде қарастырды.

Абай философиясындағы ең маңызды ұғымдардың бірі – «толық адам» идеясы. Бұл – рухани және адамгершілік тұрғыдан кемелденуге ұмтылған адамның бейнесі. Абай үшін адамды адам ететін нәрсе – оның байлығы немесе қоғамдағы қызметі ғана емес, ақылы, жүрегі, қайраты және адамдық қасиеті. Абайдың дүниетанымында ақыл, қайрат және жүректің үйлесімі маңызды орын алады. Ақыл адамға дұрыс жолды танытады, қайрат әрекет етуге күш береді, ал жүрек адамшылық пен мейірімнің бастауы ретінде көрінеді. Осы қасиеттер үйлесім тапқанда ғана адам кемелдікке жақындайды. «Толық адам» ұғымы бүгінгі қоғам үшін де аса маңызды. Қазіргі кезде адамнан тек кәсіби біліктілік емес, сонымен бірге адамгершілік, жауапкершілік, әділеттілік және қоғам алдындағы азаматтық ұстаным талап етіледі. Білімді, бірақ мейірімсіз адам немесе қайратты, бірақ әділетсіз адам қоғамға пайда әкеле алмайды. Сондықтан Абайдың толық адам туралы ілімі – тұлғаның жан-жақты дамуына негіз болатын рухани тұжырым. Абай шығармаларының басты мақсатының бірі – адамды адамшылыққа тәрбиелеу. Ол әділеттілік, рақым, мейірім, ұят, ар-ождан сияқты қасиеттерді жоғары қойды. Оның ойынша, қоғамның дамуы тек экономикалық жетістікпен өлшенбеуі тиіс. Нағыз өркениетті қоғам – адам қадірі жоғары, әділет үстем, азаматтар арасында өзара құрмет орныққан қоғам. Абай адам бойындағы жағымсыз қасиеттерді де ашық сынады.

Надандық, еріншектік, мақтаншақтық, өсек, өтірік және орынсыз бәсекелестік қоғамның ішкі бірлігіне зиян келтіретінін көрсетті. Оның бұл сыны біреуді кемсіту үшін емес, халықтың кемшілігін танып, оны түзетуге бағытталған еді. Абай үшін әділет – жеке адамның ғана емес, тұтас қоғамның өмір сүруінің басты қағидаты. Әділеттілік жоқ жерде сенім әлсірейді, ал сенім жоғалған жерде қоғамның берекесі кетеді. Сондықтан Абай мұрасы бүгінгі қоғамдық құндылықтармен де үндесіп жатыр. Абай дүниетанымында рухани тазалық пен имандылық мәселесі де маңызды орын алады. Ол дінді сыртқы рәсіммен ғана өлшемей, адамның ішкі жан дүниесімен, мінез-құлқымен және адамгершілік қасиетімен байланысты қарастырды. Ойшылдың түсінігіндегі шынайы имандылық – адамға мейірімді болу, әділетті сақтау, адал өмір сүру, өз ісіне жауапкершілікпен қарау. Ол дінді надандыққа немесе бөлінушілікке емес, адамды рухани жетілдіруге бастайтын күш ретінде түсінді. Абай шығармаларында дін, мораль және адамгершілік мәселелерінің өзара байланыста қарастырылуы оның философиялық ойларының тереңдігін көрсетеді. Абайдың дүниетанымын терең түсіну үшін оның «Қара сөздеріне» ерекше назар аудару қажет. Қырық бес сөзден тұратын бұл философиялық мұрада адам болмысы, тәрбие, білім, еңбек, мінез, қоғам, халықтың даму жолы және рухани құндылықтар туралы терең ойлар айтылады. «Қара сөздер» – белгілі бір уақыттың ғана емес, адамзатқа ортақ мәселелерді қозғайтын рухани мұра. Абай адам табиғатын терең зерттеп, адамның жақсы және жаман қасиеттерінің қайдан пайда болатынына ой жүгіртеді. Ол әрбір адамды өзін-өзі тануға, өз бойындағы кемшіліктерді көре білуге шақырады. Абайдың басты ерекшелігі де осында. Ол қоғамды өзгертуді талап етпес бұрын, адамның өзін өзгерту қажеттігін алға тартты. Егер әр адам өзінің мінезіне, ісіне, сөзіне жауапкершілікпен қараса, тұтас қоғам да өзгереді деген ой оның шығармаларының өн бойынан байқалады.

Абай күні жыл сайын аталып өткен сайын ұлы ойшылдың мұрасы тек мерекелік шаралардың аясында ғана қалмауы тиіс. Абайды дәріптеу – оның өлеңдерін жатқа айтумен немесе есімін ұлықтаумен шектелмейді. Абайды шын мәнінде тану – оның айтқан сөздерін өмірлік ұстанымға айналдыру. Бүгінгі қоғамда білімсіздік, жеңіл табысқа ұмтылу, жалған бедел, жауапсыздық, уақытты тиімсіз пайдалану сияқты мәселелер кездеседі. Мұндай жағдайда Абайдың еңбек, білім, адалдық және терең ой туралы тұжырымдары ерекше мәнге ие. Абай жастарды тек мамандық иесі болуға емес, ең алдымен саналы азамат болуға шақырады. Оның шығармаларындағы адамгершілік, ғылым, еңбек, әділет және рухани даму идеялары қазіргі ұрпақтың тәрбиесінде маңызды бағдар бола алады. Абай мұрасын зерттеу – ұлттық өткенімізді танумен қатар, болашаққа бағыт алу деген сөз. Абай күні – қазақ халқының рухани құндылықтарын ұлықтайтын, ұлттық сананы жаңғыртатын ерекше күн. Бұл күн бізге ұлы ойшылдың өмірі мен шығармашылығын еске түсіріп қана қоймай, оның мәңгілік идеялары туралы терең ойлануға мүмкіндік береді. Абайдың дүниетанымының негізінде білім мен ғылымға ұмтылу, адал еңбек ету, әділетті болу, мейірімділік таныту, рухани кемелдену және адамдық қасиетті сақтау идеялары жатыр. Оның «толық адам» туралы ілімі бүгінгі таңда да әрбір азаматтың жеке дамуы үшін маңызды рухани бағдар болып саналады. Ұлы ақынның мұрасы – өткеннің ескерткіші емес, бүгінгі және болашақ ұрпаққа арналған өмірлік мектеп. Сондықтан Абай күні – бір күндік мереке ғана емес, Абай айтқан асыл құндылықтарды күнделікті өмірде жүзеге асыруға үндейтін рухани тағылым. Абайды тану – өзіңді тану, Абайды оқу – ойыңды өсіру, ал Абай мұрасын ұлықтау – ұлттың рухани болашағына қызмет ету.

Түркістан төрінде қазақ музыкасының көрнекті өкілі, ән әлемінің дара тұлғасы Шәмші Қалдаяқовтың шығармашылығын ұлықтауға арналған «Шәмші әндері» өнер фестивалі басталды.

Фестивальдің басты мақсаты – композитордың мол музыкалық мұрасын насихаттау, ұлттық өнерді дәріптеу, жас орындаушылардың шығармашылық әлеуетін қолдау және көрерменге Шәмші әндерінің мәңгілік құндылығын паш ету.

Жоғары деңгейде ұйымдастырылған фестивальге Түркістан облысының әкімі Нұралхан Көшеров, өңірдің зиялы қауым өкілдері мен өңір тұрғындары және қонақтар қатысып жатыр.

Кеш барысында еліміздің танымал эстрада жұлдыздары мен жас орындаушылар композитордың көпшілік сүйіп тыңдайтын әндерін шырқауда. Сахнада «Жігіттер» квартеті, «Melomen», «Сарын» және «Turan Boys» топтары, сондай-ақ Мөлдір Әуелбекова, Маржан Арапбаева, Алтынай Жорабаева, Досымжан Таңатаров, Әли Оқапов, Ғазизхан Шекербеков, Асқар Жүнісбеков, Қанай, Руслан Ақынбаев, Аяжан Нұрмаханбет, Маржан Ерланқызы, Данияр Барыс, Эльвира Мамытова және өзге де өнерпаздар өнер көрсетеді. Мерекелік кештің жүргізушілері – Нұрсұлтан Есжан мен Алла Гаврина.

Айта кетейік, Президент бастамасымен Түркістан қаласына ерекше мәртебе беріліп, арнайы Заң қабылданған. Ол құжатта Түркістанды түркі әлемінің мәдени, рухани, тарихи және туристік орталығына айналдыру бағытындағы жұмыстарды жандандыруға мол мүмкіндік қарастырылған. Бүгінде шаһарда тиісті жұмыстар атқарылып, туристер саны жылдан-жылға артуда.

Ұлттық домбыра күні аясында Түркістан қаласында республикалық «Күй құдіреті» күйшілер байқауы басталды.

Ұлттық күй өнерін ұлықтау, дәстүрлі орындаушылық мектептерді дәріптеу және талантты күйшілердің шығармашылығын қолдау мақсатында ұйымдастырылған байқауға еліміздің барлық өңірінен келген өнерпаздар қатысуда.

Республикалық байқау Ұлттық домбыра күні аясындағы мерекелік іс-шаралардың маңызды бөлігі ретінде дәстүрлі күй өнерін кеңінен насихаттауға, ұлттық музыкалық мұраны ұрпақтан ұрпаққа дәріптеуге және жас орындаушылардың кәсіби шеберлігін шыңдауға бағытталған.

Байқаудың алғашқы кезеңінде қатысушылар Сүгір Әлиұлы мен Төлеген Момбековтің күйлерін орындап, қазылар алқасының шешімімен келесі кезеңге өткен үздік күйшілер анықталды.

Байқауға Қазақстанның еңбек сіңірген қайраткері, Құрманғазы атындағы Қазақ ұлттық консерваториясының профессоры Кәрима Сүндетқызы, ҚР Мәдениет саласының үздігі, «Сүгір» атындағы қазақ ұлт-аспаптар оркестрінің бас дирижері Шыңғыс Бөріұлы және ҚР Мәдениет саласының үздігі, Күләш Байсейітова атындағы Қазақ ұлттық өнер университетінің факультет деканы Батырлан Әлкеевтен құралған қазылар алқасы төрелік етуде.

Байқаудың екінші кезеңі бүгін сағат 18:00-де Түркістан қаласындағы «Керуен сарай» туристік кешенінде жалғасады. Бұл кезеңде қатысушылар қазақ ұлт-аспаптар оркестрінің сүйемелдеуімен Сүгір Әлиұлының «Ілме» және Қаршыға Ахмедияровтың күйлерін орындайды. Сонымен қатар, кеште Қазақстанның халық әртісі Айгүл Үлкенбаева, күйші-композитор Ғаламат Бейсеқожалар өнер көрсетеді.

Айта кетейік, Түркістан өңірінде облыс әкімі Нұралхан Көшеровтің қолдауымен руханият, мәдениет салаларына тұрақты қолдау көрсетіліп келеді. Өңірде айтыс, термешілер мен күйшілер байқаулары тұрақты түрде өтіп тұрады.

Төлеби ауданына қарасты Кемеқалған ауылдық округінің Әңгірата ауылында ел бірлігі мен ауызбіршіліктің нәтижесінде бой көтерген жаңа ауылдық кітапхана салтанатты түрде пайдалануға берілді. Ауыл тұрғындарының рухани өміріне серпін беріп, жас ұрпақтың кітапқа деген қызығушылығын арттыруға бағытталған игі бастаманың жүзеге асуына үлес қосқан бірқатар азаматтар арнайы марапаттарға ие болды. Жаңа руханият ордасының ашылуына арналған салтанатты жиынға мемлекет және қоғам қайраткері Амалбек Тшанов, Төлеби ауданы әкімінің аппаратының басшысы Амалбек Өміртай, аудандық мәслихат төрағасы Нұрлан Қойбағаров, кәсіпкер-меценат Әсет Қайыпбеков, журналист Асхат Садырбай, ауданның зиялы қауым өкілдері, ардагерлер, ауыл ақсақалдары мен тұрғындар қатысты.

Салтанатты шараның ең маңызды бөлігі – ауылдың әлеуметтік-мәдени дамуына үлес қосып, жаңа кітапхананың бой көтеруіне демеушілік көрсеткен азаматтарды марапаттау рәсімі болды. Елдің ортақ игілігі жолында атқарылған ауқымды іске қолдау білдірген азаматтарға Төлеби ауданы әкімінің және аудандық мәслихат төрағасының Алғыс хаттары табысталды.

Марапат иелеріне көрсетілген құрмет – олардың ел болашағына, ауылдың мәдени-рухани дамуына қосқан үлесіне берілген лайықты баға. Себебі жаңа кітапхананың бой көтеруі – бір ғана ғимараттың салынуымен шектелмейтін, ауыл тұрғындарының бірлігі мен азаматтардың туған жерге деген жанашырлығын айқын көрсететін маңызды бастама. Ауыл жанашыры, кәсіпкер Жамбыл Мәуленұлының бастамасы және жомарт жүректі азаматтардың демеушілігі арқасында жүзеге асқан бұл жоба көпке үлгі боларлық игі іске айналды. 2025 жылдың қыркүйек айында басталған құрылыс жұмыстары қысқа мерзім ішінде аяқталып, заманауи талаптарға сай жабдықталған жаңа кітапхана ел игілігіне берілді.

Жиында сөз алған азаматтар ауылдың рухани өміріндегі бұл жаңалықтың маңыздылығына тоқталып, кітапхананың жас ұрпақтың білім алуына, кітап оқу мәдениетін қалыптастыруға және ұлттық құндылықтарды дәріптеуге қосар үлесі мол екенін атап өтті. Сондай-ақ ел азаматтарының осындай ортақ іске жұмылып, туған ауылдың көркеюіне үлес қосуы – қоғамдағы өзара жауапкершілік пен ынтымақтың жарқын көрінісі екені айтылды.

Әңгірата ауылдық кітапханасының тарихы сонау 1953 жылдан бастау алады. Алғашқы кітапхана ауыл тұрғындарының қолдауымен және соғыс және еңбек ардагері Әбдіжаппар Ақыловтың бастамасымен ашылған. Ол ширек ғасырға жуық уақыт бойы кітапхананы басқарып, ауылдың мәдени-рухани өмірінің қалыптасуына айрықша үлес қосты. 1978–1993 жылдары бұл игі істі Әбдіжаппар Ғани жалғастырса, 1993 жылдан бері Райымкүлова Гүлзия ауыл тұрғындары мен оқырмандарға үздіксіз қызмет көрсетіп келеді.

Бүгінде кітапхана қорында 10 мыңға жуық кітап бар. Осы жылдар ішінде руханият ордасы талай буын өкілінің сүйікті мекеніне айналып, ауыл тұрғындарының білімін толықтыруға, таным көкжиегін кеңейтуге мүмкіндік беріп келеді. Кітапхана қабырғасынан тәлім алған көптеген оқырман бүгінде еліміздің әр өңірінде түрлі салада жемісті еңбек етіп жүр. Сонымен бірге кітапхана оқырмандары аудандық және облыстық деңгейдегі түрлі байқауларда жоғары нәтижелер көрсетіп, жүлделі орындардан көрініп келеді.

2023 жылы ескі кітапхана ғимаратының тозығы жетіп, апатты жағдайға байланысты сүрілген еді. Дегенмен кітапхана қызметі тоқтаған жоқ. Уақытша ғимаратта жұмысын жалғастырған кітапхана ұжымы ауыл тұрғындарына тұрақты түрде қызмет көрсетіп, оқырмандардың кітапқа деген сұранысын қамтамасыз етті. Жаңа ғимараттың бой көтеруі – осы ұзақ жылдар бойы қалыптасқан рухани дәстүрдің жалғасы. Енді ауыл тұрғындары мен өскелең ұрпаққа заманауи талапқа сай қолайлы ортада білім алып, кітап оқуға мүмкіндік жасалды.

Бұл бастама Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаевтың «Кітап оқитын ұлт» тұжырымдамасымен үндесіп, қоғамда кітап оқу мәдениетін қалыптастыруға, рухани құндылықтарды дәріптеуге және жас ұрпақтың білімге деген қызығушылығын арттыруға бағытталған маңызды қадам болды.

Әңгірата ауылындағы жаңа кітапхананың ашылуы – ел бірлігінің, азаматтық жауапкершіліктің және туған жерге деген жанашырлықтың нақты жемісі. Ал осы игі іске қолдау көрсетіп, жаңа руханият ордасының бой көтеруіне үлес қосқан азаматтардың марапатталуы – еңбектің еленіп, елге қызмет етудің әрдайым құрметке ие екенін көрсетеді.

Жаңа кітапхана ауылдың мәдени-рухани орталығына айналып, талай жас ұрпақтың білім көкжиегін кеңейтетін, кітап пен оқырманды тоғыстыратын қасиетті шаңырақ болмақ. Елдің ортақ ісіне жұмылған азаматтардың еңбегі мен жанашырлығы Әңгірата ауылының тарихында игі бастама ретінде сақталып, кейінгі ұрпаққа үлгі болары сөзсіз.

Ұлттық Домбыра күніне орай Сайрам ауданында ұлттық өнерді ұлықтаған тағылымды мәдени іс-шара – күй шеруі өтті. Ауқымды шара Ақсукент ауылындағы «Ынтымақ» аллеясында ұйымдастырылып, оған ауданның өнер ұжымдары, жас домбырашылар мен өнерге жанашыр тұрғындар қатысты. Күй шеруінің басты мақсаты – қазақ халқының ғасырлар бойы қалыптасқан дәстүрлі өнерін дәріптеу, домбыраның ұлттық мәдениеттегі айрықша орнын кеңінен насихаттау және жас ұрпақтың төл өнерге деген қызығушылығын арттыру. Шара барысында домбыраның қос ішегінен төгілген күйлер көрерменге ерекше әсер сыйлап, ұлттық өнердің терең мазмұны мен рухани құндылығын танытты.

Күй – қазақ халқының тарихы мен тағдырын, қуанышы мен мұңын, елдік рухы мен табиғатқа деген сүйіспеншілігін жеткізетін өнердің бірегей түрі. Ал домбыра – осы өнерді ұрпақтан ұрпаққа жеткізудің басты құралы. Сондықтан Ұлттық Домбыра күні аясында мұндай шаралардың ұйымдастырылуы дәстүрлі өнерді қолдаудың маңызды көрінісі болып табылады. Күй шеруіне «Ақсу» фольклорлық халықтық ансамблінің домбырашылары, «SAQ Dombyra» мектебінің шәкірттері және №1 Сайрам балалар саз мектебінің жас өнерпаздары қатысты. Өнерпаздар қазақтың дәстүрлі күй өнерінен түрлі шығармаларды орындап, өздерінің музыкалық шеберліктерін көрсетті.

Әсіресе жас домбырашылардың сахна төріндегі өнер көрсетуі көпшіліктің ықыласына бөленді. Олардың домбыраны еркін меңгеріп, күрделі күйлерді нақышына келтіре орындауы ұлттық өнердің жас буын арасында да өз жалғасын тауып келе жатқанын аңғартты.

Күй шеруі барысында домбырашылардың орындауындағы әрбір шығарма өзіндік мазмұнымен ерекшеленді. Күй әуені арқылы қазақ даласының кеңдігі, елдің еркіндікке деген ұмтылысы, туған жерге деген сүйіспеншілік пен ұлттық рух көрініс тапты. Бұл ретте күйдің тек музыкалық шығарма ғана емес, халықтың рухани шежіресі екені тағы бір мәрте байқалды. Шараның қорытынды бөлігінде «SAQ Dombyra» мектебінің шәкірттері «Ер Тұран» және «Дала рухы» күйлерін орындады. Жас домбырашылардың бірлесе күй орындауы мерекелік шараның мазмұнын аша түсіп, көрермендерге ерекше көңіл күй сыйлады.

Домбыра – қазақтың ұлттық болмысымен біте қайнасқан қасиетті аспап. Оның үні халқымыздың салт-дәстүрін, мәдениетін және тарихын танытып келеді. Қазақтың белгілі күйшілері мен композиторлары домбыра арқылы ұлттың үнін жеткізіп, кейінгі ұрпаққа мол мұра қалдырды. Бүгінде сол дәстүрді жалғастыруда балалар мен жасөспірімдердің атқарып отырған рөлі ерекше. Сайрам ауданындағы күй шеруі де жас таланттардың өнерін шыңдап, олардың шығармашылық қабілетін дамытуға мүмкіндік берді. Сонымен бірге шара тұрғындарға дәстүрлі музыканың бай мұрасын тамашалап, ұлттық өнердің қадірін сезінуге жол ашты.

Мәдени шара барысында өнерпаздар ұлттық аспапта орындау шеберлігін көрсетіп қана қоймай, көпшілікке домбыраның тәрбиелік мәнін де таныта білді. Өйткені домбыра үйрену – баланың музыкалық қабілетін жетілдірумен қатар, оның ұлттық мәдениетке, туған елінің тарихы мен дәстүріне деген құрметін қалыптастыруға ықпал етеді.

Ұлттық Домбыра күні – халқымыздың дәстүрлі өнеріне деген құрметті арттырып, домбыраның мәртебесін айқындайтын маңызды мерекелердің бірі. Осыған орай ұйымдастырылатын мәдени іс-шаралар ұлттық құндылықтарды кеңінен насихаттап, қоғамның рухани өмірін байыта түседі.

Сайрамдағы күй шеруі де осы бағыттағы жұмыстардың бір көрінісі болды. Ашық аспан астында орындалған күйлер аллеяға жиналған жұртшылыққа ерекше әсер қалдырды. Өнерпаздардың орындауындағы әрбір күй ұлттық мәдениеттің өзіндік бояуын танытып, көрермендерді қазақтың дәстүрлі өнер әлеміне жетеледі. Мұндай шаралар арқылы ұлттық өнерді дәріптеу, жас ұрпаққа атадан қалған асыл мұраны таныту және дәстүр сабақтастығын сақтау ісіне ерекше мән беріледі. Өйткені бүгінгі жас домбырашылар – ертеңгі күні қазақ күй өнерінің дамуына үлес қосатын өнерпаздар.

Сайрам ауданында өткен күй шеруі ұлттық өнердің өміршеңдігін көрсетіп, домбыраның ұлт мәдениетіндегі орнының айрықша екенін тағы бір мәрте дәлелдеді. Күй әуенімен көмкерілген шара көпшілікке рухани серпіліс сыйлап, ұлттық құндылықтарға деген құрметті арттыра түсті. Осындай мазмұнды мәдени шаралардың тұрақты түрде ұйымдастырылуы дәстүрлі өнерді насихаттауға, талантты жастарды қолдауға және ұлттық мұраны сақтауға мүмкіндік береді. Домбыра үні ұрпақтан ұрпаққа жалғасып, қазақтың рухани қазынасының ажырамас бөлігі ретінде өмір сүре бермек.