Қазақстан Республикасы Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігінде 2025 жылғы жұмыс қорытындылары мен 2026 жылға арналған негізгі міндеттері туралы алқа мәжілісі өткізілді.

​Алқа мәжілісінде 2025 жылы еліміздегі еңбек қатынастары және өндірістік қауіпсіздік саласы бойынша атқарылған жұмыстары қорытындыланып, 2026 жылға арналған міндеттер айқындалып, еңбек қатынастары саласындағы ахуалды, өндірісте орын алған жазатайым оқиғалардың себептері мен оларды болдырмау бағытында атқарылған жұмыстар жан-жақты сараланды.

​Сонымен қатар, 2026 жылға арналған негізгі басымдықтар мен стратегиялық міндеттер белгіленді.Өткен 2025 жылы еңбек қатынастарын реттеу және қауіпсіздікті күшейту қолға алынған болатын. Сондай-ақ өткен жылы еңбек заңнамасының сақталуын қамтамасыз ету, жұмыскерлердің құқықтарын қорғау және өндірістік қауіпсіздікті арттыру бағытында жүйелі жұмыстар жүргізілді. Соның нәтижесі есебінде, еңбек қатынастарына мониторинг күшейтіліп, еңбек заңнамасының сақталуына тұрақты бақылау жүргізілді.Жазатайым оқиғалардың алдын алу бойынша профилактикалық шаралар кеңейтіліп, кәсіпорындарда тәуекелдерді бағалау тетіктері жетілдірілді, қауіпсіз еңбек мәдениетін қалыптастыру мақсатында оқыту, түсіндіру және әдістемелік қолдау жұмыстарыұйымдастырылды, әлеуметтік әріптестік аясында жұмыс берушілер мен жұмыскерлер арасындағы өзара жауапкершілік нығайтылды, еңбек саласындағы мемлекеттік бақылау процестері цифрландыру элементтері арқылы жетілдірілді. Бұл тәуекелдерді ерте анықтауға мүмкіндік берді. Аталған шаралар еңбек құқықтарының сақталуын қамтамасыз етуге, өндірістегі жарақаттану деңгейін төмендетуге және еңбек дауларын азайтуға оң әсерін тигізді. Жазатайым оқиғалардың алдын-алу – басты басымдықтардың бірі. Талдау нәтижелері көрсеткендей, өндірістік жарақаттанудың негізгі себептері – қауіпсіздік талаптарының сақталмауы, технологиялық тәртіптің бұзылуы және қызметкерлердің жеткіліксіз оқытылуы. Осыған байланысты алдын алу шараларын күшейту, жұмыс орындарындағы қауіп-қатерді жүйелі бағалау және қауіпсіз еңбек жағдайларын қамтамасыз ету бағытында нақты ұсынымдар әзірленді.

2026 жылға арналған негізгі міндеттерге келсек, алдағы кезеңде еңбек саласындағы мемлекеттік саясат келесі бағыттарға шоғырландырылатын болады:

– Қауіпсіз еңбек жағдайларын қамтамасыз ету жүйесін жаңғырту және өндірістік тәуекелдерді басқарудың заманауи әдістерін енгізу;

– Кәсіпорындарда еңбек қауіпсіздігі стандарттарын халықаралық тәжірибеге сәйкестендіру;

– Еңбек саласын цифрландыруды жалғастырып, деректерге негізделген басқару шешімдерін енгізу;

– Әлеуметтік әріптестікті дамыту арқылы жұмыс беруші мен жұмыскердің ортақ жауапкершілігін арттыру;

– «Еңбек шарттарының есепке алудың бірыңғай жүйесі» арқылы еңбек шарттарын электронды түрде енгізу;

– Кәсіби тәуекелдерді бағалау бойынша бекітілген жоспарға қол жеткізу.

«Тұрақты еңбек – қауіпсіз қоғам негізі». 2025 жылдың қорытындысы еңбек қатынастарын реттеу мен өндірістік қауіпсіздікті қамтамасыз ету бағытындағы жұмыстың жүйелі түрде жүргізіліп жатқанын көрсетті.

​2026 жылы бұл жұмыс жаңа тәсілдермен жалғасып, басты назар адам өмірі мен денсаулығын қорғауға, лайықты еңбек жағдайларын жасауға және еңбек саласының тұрақты дамуына аударылатын болады.

Мемлекеттік еңбек инспекциясы комитетінің Түркістан облысы бойынша департаменті

«Әділетті және Прогрессивті Қазақстанның Халықтық Конституциясы үшін!» Жалпыұлттық коалициясының Түркістан облысындағы ақпараттық-түсіндіру жиындары бүгін Түлкібас ауданында жалғасты. Конституциялық реформалар жөніндегі қоғамдық кездесулерге Қазақстан Республикасы Парламенті Сенатының депутаттары Әли Бектаев, Мұрат Қадырбек, Алишер Сатвалдиев, Түркістан облыстық мәслихатындағы фракция жетекшісі Алтынсары Үмбетәлиев, коалицияның жергілікті өкілдері – Түлкібас аудандық мәслихатының төрағасы Серғали Сарсенбаев, партияның аудандық филиалының төрағасы Ержан Жүнісов, ел жанашыры Асланбек Нұранов, аудандық мәслихат депутаттары қатысты.

Коалиция өкілдерінің жаңа Конституция нормаларын аудан тұрғындарына түсіндіру жұмыстары өңіріміздегі ірі кәсіпорындардың бірі – «Түлкібас инновациялық кешені» ЖШС-нің өндіріс алаңында жұмысшыларымен бейресми кездесуінен басталды. Компания өңірдегі құрылыс индустриясына үлес қосып жатқан жаңа буын өндірісі орындарының бірі саналады. Мұндағы еңбек ұжымының отандық экономиканың дамуына қосып жатқан ауқымды үлесі бар.

Кездесу барысында Жаңа Конституцияның негізгі бағыттары мен басымдықтары кеңінен сөз болды. Әсіресе, азаматтардың құқықтары мен бостандықтарына берілетін кепілдіктер, еңбек адамының мәртебесі мен әлеуметтік қорғалуы жөніндегі нормаларға ерекше назар аударылды. Әр адамның еңбек етуге, қызмет пен кәсіп түрін еркін таңдауға, қауіпсіз еңбек жағдайларына, тынығу және жұмыс уақытының ұзақтығына Конституция бекіткен құқықтық нормалар жан-жақты түсіндірілді.

«Референдум – халықтың еркін таңдауын білдіретін шешуші саяси механизм. Жаңа Конституция азаматтар мен мемлекет арасындағы өзара міндеттемелерді нақтылайтын, қоғам дамуының стратегиялық бағытын айқындайтын маңызды саяси құжат. Жаңа Ата заңның кіріспесінде алғаш рет білім, ғылым және инновацияны дамыту міндеттемелері бекітілді. Бұл құндылықтар еліміздің ұзақмерзімді стратегиялық даму бағытын белгілейтін болады», – деді Сенат депутаты Әли Әбдікәрімұлы.

Конституция бекітетін құқықтық нормалар мемлекеттік биліктің теңгерімді болуын қамту, адами капиталды дамыту, цифрлық экономикаға көшу, экологиялық тепе-теңдікті сақтау, табиғи ресурстарды тиімді пайдалану мәселеллері бойынша Сенат депутаты Мұрат Қадырбек қысқаша айтып өтті.

Ашық диалог форматында өткен кездесуде конституциялық бастамаларға қатысты азаматтық ұстанымдар білдіріліп, Ата заң жобасында ұсынылған құқықтық нормалардың қоғам үшін өзектілігі атап көрсетілді.

«- Жаңа Конституцияда мемлекет тұтастығы мен қоғам бірлігі ең басты құндылықтар ретінде айқын бекітілді. Негізгі Заңда адам құқықтары мен бостандықтарына кепілдік беріліп, азаматтардың құқықтары конституциялық деңгейде қорғалатыны нақты көрсетілген. Жалпы, азаматтарға тиесілі негізгі құқықтар, олардың бостандықтары мен міндеттері Конституцияның екінші бөлімінде жүйеленіп, барлығы 30 бапта қамтылған», – деді өз сөзінде Түркістан облыстық мәслихатындағы фракция жетекшісі Алтынсары Үмбетәлиев.

Елдің тұрақты дамуы, азаматтардың әл-ауқатын арттыру міндеттері, бүгінгі уақыт сұраныстарына жауап беретін сенімді құқықтық құжатты қабылдаудың маңыздылығы туралы қоғам белсендісі Асланбек Нұранов, коалицияның аудандық жетекшісі Ержан Жүнісов айтты.

Коалиция мүшелерінің конституциялық реформалар жөніндегі түсіндіру жұмыстары одан әрі «Sas-tobe Trade» ЖШС-нің өндіріс алаңында жалғасып, зауыт жұмысшыларымен бейресми кездесуі өтті. Еркін пікір алмасулар барысында Конституцияның жекелеген баптарында қамтылған құқықтық нормалар талқыланды. Қатысушылар Ата Заңның 3-бабында мемлекет қызметінің негізін құрайтын қағидаттар белгіленгеніне назар аударып, бұл – ел дамуының ұзақмерзімді бағытын айқындайтын маңызды ұстанымдар екенін жеткізді.

«- Конституцияның 5-бабында азаматтардың құқықтық қорғалуын күшейтетін маңызды норма бекітілген: азаматтарға жаңа міндеттер жүктейтін немесе олардың жағдайын нашарлататын заңдардың кері күші болмайды. Бұдан бөлек, Конституцияның 8-бабында азаматтардың меншік құқығына кепілдік беріліп, жер және оның қойнауы, су көздері, өсімдіктер мен жануарлар дүниесі, өзге де табиғи ресурстар халыққа тиесілі екені нақты көрсетілген. Осылайша, Жаңа Конституция мемлекет тұтастығын нығайта отырып, азаматтардың құқықтық қорғалуын қамтамасыз етеді және ұлттық байлықтың халық игілігіне қызмет етуін конституциялық деңгейде бекітіп отыр», – деп атап өтті Парламент Сенатының депутаты Әли Бектаев.

Конституция кепілдік беретін тұрақтылық пен заң үстемдігі өндірістік процестердің үздіксіздігі мен заңдылығын қамтамасыз етуге мүмкіндік беретіні туралы және Ата заңның еңбеккерлердің құқықтары мен әлеуметтік кепілдіктерін күшейтуге ықпалы жөнінде Парламент Сенатының депутаттары Мұрат Қадырбек пен Алишер Сатвалдиев ақпарат берді. Түркістан облыстық мәслихатындағы фракция жетекшісі Алтынсары Үмбетәлиев референдум мемлекеттік шешімдер қабылдау үдерістеріне азаматтардың қатысуына жол ашқан демократиялық процесс екенініне назар аударды. Кездесулерде коалиция мүшелері жұмысшылар қойған сауалдарға жауап беріп, пікір алмасты.

Жалпыұлттық коалиция алдағы референдумды еліміздің болашағына серпін беретін осы құндылықтарды саналы таңдауға мүмкіндік беретін тарихи сәт деп байыптап, азаматтарды ортақ іске күш біріктіріп, Конституциядағы білім мен еңбекке, әділдік пен тәртіпке сүйеніп, Қазақстанды қуатты, өркендеген, әділетті және жасампаз елге айналдыруға шақырады.

#референдум
#референдум2026
#жаңаКонституция
#новаяКонституция
#АтаЗаң
#15наурыз

Түркістан өңірінде жаңа Конституция жобасын елге таныстыру жұмыстары тұрақты түрде жүргізіліп жатыр. Нақтырақ айтқанда, жалпыұлттық коалиция мүшелері аудан, қалаларға арнайы барып, азаматтармен кездесіп, ақпараттық-түсіндіру іс-шараларын атқарып келеді. Осындай жиынның бірі Төлеби ауданындағы «Qazaq Bitum» ЖШС-да өткізіліп, коалиция мүшелері, Парламент Сенатының депутаттары Әли Бектаев, Мұрат Қадырбек, Әлішер Сатвалдиев, облыстық мәслихат депутаттары Ғалымжан Елшібай, Ханай Әшірбеков және “AMANAT” партиясы Түркістан облыстық филиалы атқарушы хатшысының орынбасары Полат Тұрсынбаев еңбек ұжымына заңнамалық реформаның мән-маңызын айтып берді. Оның ішінде жаңа конституциялық өзгерістердің өндіріс саласын дамытудағы рөлі, адал бәсекелестікті қалыптастыру, еңбек адамдарының құқықтарын қорғау және әлеуметтік қолдау тетіктерін жетілдіру мәселелері сөз болды.

Коалиция өкілдері реформалардың басты мақсаты – экономиканың нақты секторын нығайту, отандық өндірісті қолдау және еңбек адамының мәртебесін арттыру екенін атап өтті. Әсіресе, адал бәсекелестік қағидаттарын күшейту арқылы кәсіпкерлер үшін тең мүмкіндік қалыптастыру, өндіріс орындарының тұрақты дамуына жағдай жасау бағытындағы өзгерістерге ерекше тоқталды.

— Конституциялық реформа – бұл тек заңнамалық өзгеріс емес, бұл – әділ экономикалық орта қалыптастырудың негізі. Өндіріс дамымай, ел экономикасы алға баспайды. Сондықтан жаңа өзгерістер адал бәсекеге жол ашып, еңбек адамдарының құқықтарын қорғауды күшейтеді. Әлеуметтік қолдау шаралары да нақты сектор қызметкерлерінің әл-ауқатын арттыруға бағытталады. Еңбек адамы – мемлекеттің басты құндылығы, – деді Әли Бектаев кездесуде.

Кездесу барысында өндіріс саласының мамандары да өз пікірлерін білдіріп, ұсыныстарын айтты. Коалиция мүшелері қойылған сұрақтарға жауап беріп, конституциялық реформаның әрбір салаға тигізетін нақты тиімділіктерін түсіндірді.

#референдум
#референдум2026
#жаңаКонституция
#новаяКонституция
#АтаЗаң
#15наурыз

Шардара ауданына өткен жылы негізгі капиталға 56,6 миллиард теңге инвестиция тартылған. Жеке кәсіпкерлер есебінен былтыр жалпы құны 14,9 миллиард теңгені құрайтын 6 жоба жүзеге асып, 145 тұрғын жұмыспен қамтылған. Биыл жеке кәсіпкерлер есебінен 3,4 миллиард теңгеге 5 жобаны іске асыру жоспарланған. Олардың қатарында «SER-KUN» балық кептіру цехы, «Медина» ЖК ет өнімдерін терең өңдеу және мал бордақылау сынды кәсіпорындар бар. Сондай-ақ, былтыр ауданда 26,2 миллиард теңгенің өнеркәсіп өнімі өндірілген. Бұл негізінен балық өңдеу, мақта және күріш өңдеу, электр энергиясын өндіру саласында.

Сонымен қатар, аудан аумағында өткен жылы 58 000 гектар жерге ауыл шаруашылығы дақылдары егіліп, 73,4 миллиард теңге көлемінде өнім алынған. Шаруалар 6 070,1 гектарға су үнемдеу технологиясын орнатқан. Оның ішінде, 5 990,1 гектар жерге – тамшылатып суғару, 80 гектар жерге – жаңбырлатып суғару жүйесі енгізілген.

Бұдан бөлек, былтыр ауданда 55,7 мың шаршы метр тұрғын үй пайдалануға берілген. Сондай-ақ, өткен жылы көпқабатты 60 пәтерлі тұрғын үйдің құрылысы аяқталған. Бүгінде оның ішкі және сыртқы әрлеу жұмыстары жүргізілуде. Ал, «Еңбек» мемлекеттік бағдарламасы аясында есепті кезеңде 5 411 азамат жұмыспен қамтылды. Мемлекет басшысының «10 мың тұрғынға 100 тұрақты жұмыс орындарын ашу» жөніндегі тапсырмасы аясында 1 161 жаңа жұмыс орны ашылған.

Инфрақұрылыммен қамту бойынша Шардара ауданындағы 22 елді мекеннің 20-сы орталықтандырылған ауыз сумен қамтылған. Екі елді мекеннің (Бозай, Бимырза) халық санының аздығына және ауыл округтерінен шалғай орналасуына байланысты тұрғындармен келісім хаттамасы түзілген. Ал, табиғи газбен аудан тұрғындарының 98 пайызы қамтылған. Былтыр «Ауыл – Ел бесігі» бағдарламасымен аудандағы 15 көшеге орташа жөндеу жұмыстары жүргізілген. Нәтижесінде жақсы және қанағаттанарлық жағдайдағы көшелердің үлесі 91,6 пайызды құрап отыр.

Түркістан қаласында полиэтилен қаптама өнімдерін және скотч өндіретін жаңа зауыт өз жұмысын бастады. «QazEcoPack» ЖШС-ның скотч шығаратын өндіріс желісі іске қосылып, алғашқы өнімдер өндіріле бастады. Зауыттың ашылу рәсіміне Түркістан облысының әкімі Нұралхан Көшеров қатысып, көпшілікті құттықтады.

– Алдымен баршаңызды қасиетті Рамазан айының басталуымен құттықтаймын. Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Кемелұлы Тоқаев Үкімекттің кеңейтілген отырысында экономиканы әртараптандыру, өңдеу өнеркәсібін дамыту, экономиканың нақты секторын күшейту және жаңа жұмыс орындарын құру жөнінде тапсырма берді. Өңірімізде осы бағытта жұмыс жалғасуда. Бүгін біз Түркістан облысының дамуы үшін маңызды оқиғаның куәсі болып отырмыз. «TURAN» арнайы экономикалық аймағы аумағында жаңа зауыт ашылып, жұмыс орындары құрылды. Біз үшін әрбір өндіріс орны мен жоба маңызды. «QazEcoPack» компаниясы жобасының іске қосылуы облыстың әлеуметтік-экономикалық дамуына тың серпін беріп, отандық өнімдермен қамтамасыз ету көлемін арттыруға және халықтың әл-ауқатын көтеруге өз септігін тигізеді. Осы бастаманы жүзеге асырған Халмет Думан ағамыз бен кәсіпорын ұжымына сәттілік және табыс тілеймін! – деді Нұралхан Көшеров.

Зауыт құрылтайшысы әрі директоры Думан Халмет инвестициялық жобаны жүзеге асыруға қолдау көрсеткен облыс әкімдігіне алғысын білдіріп, «TURAN» арнайы экономикалық аймағының ұсынған мүмкіндіктері мен көмегіне риза екенін жеткізді.

Компания бастапқы және қайта өңделген шикізаттан полиэтилен қаптама өнімдерін өндіруге бағытталған өндірістік жобаны кезең-кезеңімен жүзеге асырып жатыр. Кәсіпорын отандық нарықты сапалы өніммен қамтып, импорт көлемін азайтуға және қайта өңдеу үлесін арттыруға үлес қосуды көздейді.

Жоба үш кезең бойынша жүзеге асырылады. Соның бірінші кезеңі іске қосылды. Бұл зауытта жылына 1 500 000 дана скотч өндіріледі. Өнімдер Қазақстан мен ТМД елдеріне жеткізіледі.

Ал екінші кезең 2026 жылдың желтоқсанында жүзеге асып, жылына 350 000 келі стрейч-пленка және 80 000 дана ауа-көпіршікті пленка шығару жоспарланған. Үшінші кезең 2027 жылы іске асырылып, жылына 500 000 келі полиэтилен өнімдері өндіріледі деп күтіліп отыр.

Кәсіпорынның жұмысын бастауы өңірде жаңа жұмыс орындарын ашуға мүмкіндік берді. Бірінші кезеңде 20 адам жұмыспен қамтылды. Ал алдағы кезеңдерде тағы да жұмыс орындары құрылмақ.

Жобаның жалпы құны – 1,21 млрд теңге. Қазіргі уақытта 1440 м² аумақтағы өндірістік ғимарат пайдалануға беріліп, жұмысқа кірісті. Алдағы уақытта қосымша 5 760 м² аумақта тағы 4 ғимарат салу жоспарланған.

2026 жылғы 19 ақпан күні сегізінші шақырылымдағы Түркістан облыстық мәслихатының кезекті жиырма бірінші сессиясы өтті.

Сегізінші шақырылымдағы облыстық мәслихаттың кезекті жиырма бірінші сессиясының жұмысына облыс әкімінің бірінші орынбасары Зұлпыхар Жолдасов, облыс әкімдігінің мүшелері, қалалық, аудандық мәслихат төрағалары, Түркістан қаласы мен Мақтаарал ауданының әкімдері, облыстың мемлекеттік органдарының басшылары, облыстық қоғамдық ұйымдар өкілдері, сондай-ақ бұқаралық ақпарат құралдарының өкілдері қатысты.
Сессия жұмысын облыстық мәслихат төрағасы Нұралы Әбішов жүргізді.
Сессияның күн тәртібінде 18 маңызды мәселе қаралды.

Атап айтқанда, Түркістан қаласы мен Мақтаарал ауданы әкімдері қалаға және ауданға республикалық, облыстық бюджеттен бөлінген қаржылар туралы мәлімет берді.
Сонымен қатар, Түркістан облысының жұмыспен қамтуды үйлестіру және әлеуметтік бағдарламалар басқармасы, денсаулық сақтау басқармасы, жер қатынастары басқармасы және мемлекеттік сәулет – құрылыс бақылауы басқармасы басшыларының есептері тыңдалды.
Депутаттар мемлекеттік орган басшыларының есептері бойынша шешім жобаларына жұмысты одан әрі жандандыру туралы өз ұсыныстарын енгізді.
Сессия барысында 2026-2028 жылдарға арналған облыстық бюджетке өзгерістер енгізу туралы шешім қабылданды.
Сондай-ақ, депутаттар өңірді басқару схемасына толықтыру енгізу туралы мәселені қарады. Қабылданған шешімге сәйкес, Түркістан облысында Балалардың құқықтарын қорғау басқармасы құрылатын болады.

Бұдан бөлек, кадрлық өзгерістерге байланысты Түркістан облысы әкімдігінің дербес құрамындағы өзгерістерге келісім берілді және облыс әкімдігі жанындағы бірқатар комиссиялардың құрамына өзгерістер енгізіліп, тиісті шешімдер қабылданды.
Жалпы, сессия жұмысында қаралған мәселелер бойынша мәслихат депутаттары тиісті шешімдер қабылдады.
Өз кезегінде облыс әкімінің бірінші орынбасары Зұлпыхар Жолдасов сессия жұмысын қорытындылап, мәслихат жұмысына табыс тіледі.

В Алматы под председательством заместителя Премьер-министра – Министра культуры и информации Аиды Балаевой состоялась встреча представителей творческой интеллигенции с членами Общенациональной коалиции «За Народную Конституцию Справедливого и Прогрессивного Казахстана!». В мероприятии также приняли участие депутаты, социологи, представители отечественной киноиндустрии и музейной сферы, творческих союзов, медиасообщества и молодежных креативных организаций.
Обсуждение было посвящено проекту Новой Конституции и предстоящему 15 марта республиканскому референдуму. Открывая встречу, Аида Балаева подчеркнула, что в проекте Основного закона особое место отводится человеческому капиталу, а культура и сохранение исторической памяти получают в обновленном Основном законе новый уровень.

«Сферам образования, науки, культуры и инноваций уделено особое внимание, а поддержка национальной культуры и сохранение историко-культурного наследия возведены на уровень конституционных принципов. Это свидетельствует о том, что будущее государства будет опираться не только на природные ресурсы, но прежде всего на образованных и интеллектуально развитых граждан. Безусловно, закрепление на конституционном уровне понятий поддержки национальной культуры и сохранения историко-культурного наследия является для нас большой честью и одновременно высокой ответственностью. Также в документе четко обозначено, что граждане страны обязаны бережно относиться к историческому и культурному наследию, заботиться о его сохранении и уважительно относиться к памятникам истории и культуры. Данные нововведения направлены на укрепление национальной идентичности, сохранение исторической преемственности и передачу национального кода и культурного наследия будущим поколениям», – подчеркнула Аида Балаева.
Медиаменеджер, Заслуженный деятель Казахстана Нуржан Мухамеджанова в свою очередь, подчеркнула, что проект усиливает принципы верховенства закона и общественного участия, а также закрепляет современные гарантии, включая защиту прав граждан в цифровой среде.
В своем выступлении актер Талгат Теменов подчеркнул, что в такой важный для страны момент ответственность каждого гражданина приобретает особое значение, а также остановился на содержании документа.
«В истории Казахстана Конституция впервые написана на казахском языке — и это меня искренне радует. Второе, что вызывает у меня поддержку — это создание однопалатного парламента — Курултая. Третье — ограничение президентского срока одним сроком. Каждая норма Основного закона — это надежда, будущее, мечта нашего народа. И ради будущих поколений нам важно объединиться и прийти на референдум», – сказал он.

Кинопродюсер Жалын Тлеуберген отметил, что проект Новой Конституции отражает курс на развитие креативной экономики и творческих индустрий, где главным ресурсом становятся идеи, а свобода творчества и защита интеллектуальной собственности выходят на ключевые позиции.
«Когда на конституционном уровне закрепляются гарантии свободы слова, научного, технического и художественного творчества, а интеллектуальная собственность получает защиту, для молодых режиссеров, актеров, сценаристов это не абстракция, а ощущение реальной опоры. Главным ресурсом признается не сырье, а идея, мысль, талант и труд. А культура участия означает, что и искусство должно быть не монологом, а честным диалогом с обществом», – сказал он.
По итогам встречи члены Общенациональной коалиции побеседовали с участниками. Было отмечено, что окончательное слово остается за гражданами, которые 15 марта смогут выразить свою позицию по проекту Новой Конституции.

Қазақстан Республикасының Премьер-министрі Олжас Бектенов Орталық Азия елдері мен АҚШ арасындағы «С5+1» форматы шеңберінде мемлекет басшылары қол жеткізген уағдаластықтарды жүзеге асыру мәселелері бойынша Инвестициялық ахуалды жақсарту жөніндегі кеңестің отырысын өткізді. Кеңес жұмысына дипломатиялық корпустың, оның ішінде жаңадан тағайындалған АҚШ-тың Қазақстандағы елшісі Джули М. Стаффт, сондай-ақ халықаралық компаниялар мен іскер қоғамдастықтың өкілдері және ҚР мемлекеттік органдарының басшылығы қатысты.

▫️ Отырысқа қатысушыларға арнаған сөзінде Премьер-министр Қазақстанда жүргізіліп жатқан конституциялық реформаның маңыздылығын атап өтті.

💬Қазақстан маңызды саяси кезеңнен өтуде. 15 наурызда өтетін жалпыхалықтық референдумда азаматтар жаңа Конституцияның жобасы бойынша дауыс береді. Жаңа Конституция Президентіміз Қасым-Жомарт Кемелұлы Тоқаевтың Әділетті әрі Қуатты Қазақстан құруға бағытталған ауқымды саяси реформаларын айқын көрсетеді. 

Үкіметтің негізгі міндеті – еліміздің орнықты экономикалық өсуін қамтамасыз ету арқылы азаматтардың табысын арттыру және өмір сүру сапасын жақсарту. Осы мақсатқа жету үшін жаңа инвестициялық циклді толыққанды іске қосуға бағытталған кешенді шаралар жүзеге асырылуда— деп атап өтті Олжас Бектенов.

Сегодня в Доме экономики состоялся круглый стол «Новые приоритеты экономической политики Казахстана», объединивший ведущих ученых и аналитиков для обсуждения практических механизмов реализации новой Конституционной реформы и его влияния на экономическое развитие страны. Участники подчеркнули, что конституционные изменения способны стать важным драйвером институциональной модернизации и повышения инвестиционной привлекательности экономики.

Модератором выступил кандидат экономических наук, ведущий научный сотрудник и член Учёного совета Института экономических исследований Азамат Нурсеитов.

«Экономическая политика должна адаптироваться к новой институциональной модели управления и обеспечивать устойчивость развития в долгосрочной перспективе», – отметил он, открывая встречу.
Исполняющий обязанности Председателя Правления Института Кайсар Нигметов в приветственном слове подчеркнул, что экспертные дискуссии играют ключевую роль в формировании практических рекомендаций для государственной политики в период системных реформ.
Еркин Садыков, доктор экономических наук, Генеральный директор Института экономики Комитета науки Министерства науки и высшего образования Республики Казахстан представил анализ новых приоритетов экономической политики. Среди стратегических задач он выделил развитие промышленного потенциала, стимулирование инвестиций в перерабатывающий сектор, повышение эффективности бюджетной политики и активизацию инновационной деятельности. По его оценке, новый конституционный закон повышает требования к результативности государственного управления и прозрачности принимаемых экономических решений.
Доктор экономических наук Сара Алпысбаева представила анализ долгосрочных макроэкономических трендов Казахстана и их региональной динамики. Она отметила, что за последние 12 лет экономика страны демонстрирует устойчивый рост: объём ВВП увеличился с 236,6 млрд долл. до 291,2 млрд долл., а численность населения выросла на 18,3%, превысив отметку в 20 млн человек. При этом сохраняется потенциал повышения эффективности экономики – несмотря на умеренное снижение производительности труда с 27,6 тыс. до 26,9 тыс. долл., наблюдаются структурные изменения в пользу обрабатывающей промышленности, доля которой выросла с 10,7% до 12,4% ВВП.
Эксперт подчеркнула, что текущие макроэкономические и демографические процессы создают новые возможности для сбалансированного регионального развития. Сегодня три крупнейших мегаполиса формируют 37,8% ВВП страны, концентрируя человеческий капитал и деловую активность. Для эффективного использования этого потенциала в Институте экономических исследований разработана экономико-математическая модель прогнозирования валового регионального продукта, охватывающая 20 регионов Казахстана. Модель позволяет оценивать перспективы роста территорий по отраслям и формировать научно обоснованные решения для государственной региональной политики.
Доктор политических наук, ведущий научный сотрудник Института Габит Матаев представил анализ влияния конституционной реформы на развитие регионов Казахстана. По его словам, расширение полномочий местных органов власти создаёт условия для повышения самостоятельности регионов в формировании инвестиционной политики, развитии предпринимательства и более эффективном использовании территориальных ресурсов. При этом он отметил, что наблюдается постепенное снижение вклада отдельных нефтедобывающих регионов в экономику страны, что усиливает актуальность диверсификации региональных экономик и развития новых точек роста.
«Конституционная реформа создаёт институциональные предпосылки для усиления роли регионов в социально-экономическом развитии страны», – подчеркнул он. Эксперт отметил, что введение специальных правовых режимов для отдельных территорий и «городов ускоренного развития» позволит формировать точки опережающего роста, привлекать инвестиции и развивать новые индустриальные зоны. Вместе с тем он указал на необходимость баланса между расширением полномочий регионов и сохранением единства национальной экономической политики.
Представители Центра экспертизы Института – Айдана Байканова и Алёна Шевцова – представили аналитическую оценку роли государственной службы в экономике.
«Сервисная модель госслужбы даёт измеримый эффект по ключевым направлениям: качество услуг, производительность, устойчивость кадров, человеческий капитал и доверие. К 2029 году ожидается рост удовлетворённости получателей госуслуг до 75%, ускорение роста производительности труда в госсекторе, повышение кадровой устойчивости и качества человеческого капитала. Одновременно фиксируется рост доверия к государственным институтам, что подтверждается улучшением индекса эффективности государственного управления» – подчеркнули эксперты.
К обсуждению в онлайн-формате подключились представители НАО «Торайгыров университет». В ходе дискуссии они подчеркнули значимость научного сопровождения экономических реформ, роль университетской науки в разработке практических решений для региональной экономики и необходимость укрепления сотрудничества аналитических центров и академического сообщества.

Участники сошлись во мнении, что новая институциональная модель развития требует перехода к более активной и стратегически ориентированной экономической политике, нацеленной на долгосрочную устойчивость, повышение конкурентоспособности и совершенствование системы государственного управления.
В целом эксперты поддержали реализуемую конституционную реформу и выразили уверенность, что её последовательная реализация придаст мощный импульс экономическому развитию Казахстана, укреплению институциональной среды и расширению возможностей устойчивого роста.