Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Кемелұлы Тоқаев еліміздің ауыл шаруашылығы саласын дамыту, өндірісті жаңғырту, өнімді терең өңдеу және экспорттық әлеуетті арттыру мәселелеріне айрықша мән беріп келеді. Бұл бағыттағы тапсырмалар мен бастамалар Түркістан облысында, оның ішінде ауыл шаруашылығы әлеуеті жоғары Сайрам ауданында нақты жобалар арқылы жүзеге асуда.
Осы бағыттағы жұмыстардың барысын зерделеу мақсатында Түркістан облысына жұмыс сапарымен келген Қазақстан Республикасының Ауыл шаруашылығы министрі Айдарбек Сапаров облыс әкімі Нұралхан Көшеровпен бірге Сайрам ауданындағы бірқатар өндірістік нысандарды аралады. Жұмыс сапары барысында Манкент елді мекенінде орналасқан «KAZ ECO MEAT» ЖШС ет комбинатының өндірістік мүмкіндіктері таныстырылды.
Аталған кәсіпорын – Мемлекет басшысының ауыл шаруашылығы өнімдерін өңдеу үлесін арттыру және шикізатты дайын өнімге айналдыру жөніндегі саясатының өңірдегі нақты көріністерінің бірі. Заманауи технологиялармен жабдықталған өндіріс орнында жылқы, ірі қара және ұсақ мал еттері терең өңдеуден өткізіледі.
Кәсіпорынның жылдық өндірістік қуаты 30-40 мың тонна ет өндіруге мүмкіндік береді. 460 гектар аумақта орналасқан өндірістік кешеннің құрылысы өткен жылы аяқталған. Бір ауысымда мұнда 500 бас ірі қара мен 600 бас ұсақ малды өңдеуге жағдай жасалған.
Өндіріс орнының тағы бір ерекшелігі – өнімнің ішкі нарықпен қатар сыртқы нарыққа бағытталуы. Кәсіпорында өндірілген өнімнің шамамен 50 пайызы экспортқа жөнелтіледі. Бұл Түркістан облысының ет өндірісіндегі әлеуетінің жоғары екенін көрсетіп қана қоймай, отандық ауыл шаруашылығы өнімдерінің бәсекеге қабілеттілігін арттыруға мүмкіндік береді.
Мемлекет басшысы отандық өндірісті дамытуда тек өнім көлемін ұлғайтумен шектелмей, оның сапасын арттыруға, заманауи технологияларды енгізуге және қосылған құны жоғары өнім шығаруға басымдық беріп келеді. Осы тұрғыдан алғанда, Сайрам ауданындағы ет комбинатының қызметі ауыл шаруашылығы мен өңдеу өнеркәсібін өзара байланыстыруға бағытталған маңызды жобалардың бірі.
Жұмыс сапары кезінде министр мен облыс әкімі өндіріс барысын қарап, кәсіпорын ұжымымен және шаруалармен кездесті. Кездесуде мал шаруашылығын дамыту, ет өндірісін ұлғайту, өнім сапасын арттыру және экспорт көлемін көбейту мәселелері талқыланды.
Айдарбек Сапаров жауапты сала мамандарына өндірістік жобаларды сапалы іске асырумен қатар, кәсіпорындардың экспорттық мүмкіндіктерін кеңейту қажеттігін атап өтті. Бұл – ауыл шаруашылығын экономиканың тұрақты әрі жоғары өнімді саласына айналдыруға бағытталған мемлекеттік саясаттың маңызды бөлігі.
Бүгінде Сайрам ауданында ауыл шаруашылығы мен кәсіпкерлікті дамытуға қолайлы жағдай қалыптасқан. Ауданда мал шаруашылығы, егін шаруашылығы және қайта өңдеу бағытындағы кәсіпорындар жұмыс істейді. Ірі өндіріс орындарының дамуы жергілікті шаруалар үшін өнім өткізудің тұрақты арнасын қалыптастырып, ауылдағы кәсіпкерлік белсенділікті арттыруға ықпал етеді.
«KAZ ECO MEAT» ЖШС-де қазіргі таңда 70 адам тұрақты жұмыспен қамтылған. Қызметкерлердің орташа жалақысы 200 мың теңгені құрайды. Өндірістің әрі қарай кеңеюі жаңа жұмыс орындарының ашылуына және ауыл тұрғындарының тұрақты табыс көзімен қамтамасыз етілуіне мүмкіндік береді.
Түркістан облысы жалпы республика көлемінде мал шаруашылығы мен ет өндірісіндегі жетекші өңірлердің бірі. Облыста мал бордақылау алаңдары мен заманауи ет комбинаттарының саны артып, ауыл шаруашылығы өнімдерін өндіру, өңдеу және экспортқа шығару арасындағы байланыс нығая түсуде.
Бұл ретте Мемлекет басшысының ауыл шаруашылығын жаңа технологиялық деңгейге көтеру, инвестиция тарту, өңдеу өнеркәсібін дамыту және экспорттық әлеуетті арттыру жөніндегі бастамаларының маңызы зор. Мемлекеттік саясаттың өңірде нақты жобалармен сабақтасуы ауыл шаруашылығы саласының тұрақты дамуына негіз қалыптастырады.
Сайрам ауданындағы «KAZ ECO MEAT» кәсіпорнының жұмысы – осы бағыттағы нақты нәтижелердің бірі. Өндірістік қуатты тиімді пайдалану, өнім сапасын арттыру және сыртқы нарықтағы үлесті кеңейту арқылы кәсіпорын өңірдің агроөнеркәсіптік әлеуетін арттыруға үлес қосып келеді.
Алдағы уақытта ауыл шаруашылығы өнімдерін терең өңдеуге, заманауи технологияларды енгізуге және экспорт көлемін ұлғайтуға бағытталған жұмыстар жалғаса береді. Бұл – Мемлекет басшысы айқындаған міндеттердің Сайрам ауданында нақты істермен жүзеге асып жатқанын көрсетеді.
Аудан прокуратурасының бастамасымен және аудандық мансап орталығы филиалының ұйымдастыруымен азаматтарды жұмыспен қамтуға бағытталған бос жұмыс орындары жәрмеңкесі өткізілді. Маңызды іс-шараның басты мақсаты – жұмыс іздеп жүрген азаматтарға нақты еңбек нарығындағы мүмкіндіктерді ұсыну, тұрақты табыс табуына жағдай жасау және мемлекеттік жұмыспен қамту шараларына кеңінен тарту. Жәрмеңке әсіресе әлеуметтік және құқықтық қолдауды қажет ететін азаматтар үшін маңызды болды. Іс-шараға алимент төлеу бойынша берешегі бар азаматтар, пробация қызметінің есебінде тұрған тұлғалар, жұмыссыз азаматтар және еңбекке орналасуға ниетті басқа да тұрғындар қатысты. Оларға жұмысқа орналасудың маңызы түсіндіріліп, тұрақты еңбекпен қамтылу азаматтардың әлеуметтік жағдайын жақсартумен қатар, қоғам алдындағы жауапкершілігін арттыруға мүмкіндік беретіні айтылды.
Бүгінде жұмыспен қамту – халықтың әл-ауқатын арттырудың негізгі тетіктерінің бірі. Тұрақты жұмыстың болуы азаматтың жеке табысын қалыптастырып қана қоймай, оның отбасылық жағдайын жақсартуға, әлеуметтік мәселелерін шешуге және қоғам өміріне белсенді араласуына ықпал етеді. Осы тұрғыдан алғанда, бос жұмыс орындары жәрмеңкесі жұмыс беруші мен жұмыс іздеушіні тікелей байланыстыратын тиімді алаң болып отыр. Жәрмеңкеге аудан аумағында қызмет ететін 12 жұмыс беруші қатысып, тұрғындарға жалпы 40 бос жұмыс орнын ұсынды. Жұмыс орындары әртүрлі бағыттарды қамтып, қатысушылардың біліміне, кәсіби тәжірибесіне және еңбек қабілетіне қарай таңдау жасауына мүмкіндік берді. Азаматтар жұмыс берушілермен тікелей тілдесіп, ұсынылған қызметтердің талаптарымен танысып, еңбек жағдайлары мен жұмысқа орналасу тәртібі жөнінде қажетті ақпарат алды.
Іс-шара барысында мансап орталығының мамандары азаматтарға тек бос жұмыс орындарын ұсынып қана қоймай, жұмыспен қамтудың белсенді шаралары туралы да кеңінен түсіндірме жұмыстарын жүргізді. Атап айтқанда, Жастар практикасы, қоғамдық жұмыстар, жұмыс орындарын субсидиялау және басқа да жұмыспен қамту тетіктері жөнінде ақпарат берілді. Мұндай шаралар еңбек нарығында тәжірибесі аз немесе белгілі бір себептермен ұзақ уақыт жұмысқа орналаса алмай жүрген азаматтарға жаңа мүмкіндік береді. Сонымен қатар жәрмеңке аясында көші-қон саясаты шеңберіндегі мемлекеттік қолдау шараларына да ерекше назар аударылды. Азаматтарға ерікті қоныс аудару бағдарламасының мүмкіндіктері түсіндіріліп, еңбек күші тапшы өңірлерге қоныс аудару арқылы тұрақты жұмысқа орналасу және мемлекеттік қолдауға ие болу тетіктері туралы мәліметтер ұсынылды.
Жұмыссыз азаматтарды еңбекке тарту мәселесінде ақпараттың қолжетімді болуының маңызы зор. Кей жағдайда тұрғындар өздеріне тиесілі мемлекеттік бағдарламалар мен жеңілдіктер туралы толық біле бермейді. Сондықтан осындай кездесулер барысында мамандар тарапынан нақты кеңес берілуі азаматтардың өз мүмкіндіктерін дұрыс пайдалануына жол ашады. Жәрмеңкеге қатысушылар үшін тағы бір тиімді мүмкіндік – жұмыс берушілермен тікелей сұхбаттасу болды. Азаматтар бос жұмыс орындары бойынша сұрақтарын қойып, өздерінің кәсіби дағдылары мен еңбек тәжірибесін таныстыруға мүмкіндік алды. Бұл жұмысқа қабылдау процесін жеңілдетіп, жұмыс беруші мен жұмыс іздеуші арасындағы байланысты нығайтуға ықпал етеді.
Іс-шара қорытындысы бойынша бірқатар азаматтарға тұрақты және уақытша жұмыс орындарына жолдамалар беріліп, жұмыспен қамтудың тиісті шараларына қатысуға бағыттар ұсынылды. Бұл – жәрмеңкенің тек ақпараттық сипатта қалып қоймай, нақты нәтижеге бағытталғанын көрсетеді. Әсіресе алимент бойынша берешегі бар азаматтарды жұмыспен қамту мәселесінің әлеуметтік маңызы жоғары. Тұрақты жұмыс пен табыстың болуы олардың берешегін өтеуге мүмкіндік беріп, алимент алушы тараптың да құқықтары мен мүдделерін қамтамасыз етуге оң әсер етеді. Ал пробация қызметінің есебінде тұрған азаматтарды еңбекке тарту олардың қоғамға қайта бейімделуіне, заңды еңбек арқылы өз өмірін қалыпқа келтіруіне және әлеуметтік тұрақтылықты нығайтуына жағдай жасайды.
Жұмыссыздықтың алдын алу мен азаматтарды еңбекке тарту – бір ғана мекеменің емес, бірнеше мемлекеттік және қоғамдық құрылымның бірлескен жұмысын қажет ететін бағыт. Осыған байланысты прокуратура, мансап орталығы және жұмыс берушілер арасындағы өзара іс-қимылдың маңызы артып келеді. Мұндай бірлескен шаралар азаматтардың мәселесін тек тіркеу немесе ақпарат берумен шектемей, оны нақты шешуге бағыттауға мүмкіндік береді. Бос жұмыс орындары жәрмеңкесі – тұрғындарға еңбек нарығындағы сұранысты білуге, жаңа мамандықтар мен жұмыс бағыттары туралы ақпарат алуға, өзіне сәйкес қызметті таңдауға мүмкіндік беретін маңызды әлеуметтік алаң. Сонымен бірге жұмыс берушілер үшін де қажетті кадрларды іздеп, әлеуетті қызметкерлермен тікелей байланыс орнатуға қолайлы мүмкіндік береді.
Жалпы, ұйымдастырылған жәрмеңке азаматтарды жұмыспен қамту, әлеуметтік қолдау көрсету және еңбекке араласуына жағдай жасау бағытындағы жүйелі жұмыстардың бір көрінісі болды. Еңбекке тартылған әрбір азамат – отбасының табысын арттыруға, әлеуметтік тұрақтылықты қамтамасыз етуге және қоғамға пайдалы болуға жасалған нақты қадам. Сондықтан мұндай шараларды тұрақты түрде өткізу тұрғындардың жұмысқа орналасу мүмкіндігін кеңейтіп, ауданның әлеуметтік-экономикалық дамуына да оң ықпал ететіні сөзсіз.
Сайрам ауданында Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Кемелұлы Тоқаевтың бастамалары мен тапсырмалары аясында инвестиция тарту, кәсіпкерлікті қолдау, жаңа жұмыс орындарын ашу және тұрғындарға қолайлы жағдай жасау бағытындағы жұмыстар жүйелі түрде жалғасуда.
Экономиканы әртараптандыру, жеке инвестиция көлемін арттыру және жергілікті жерлердің әлеуметтік-экономикалық әлеуетін тиімді пайдалану – аудан дамуының негізгі бағыттарының бірі. Бұл ретте ірі инвестициялық жобаларды жүзеге асырумен қатар, олардың нақты экономикалық және әлеуметтік нәтижесіне баса мән берілуде. Осы бағыттағы жұмыстардың бірі – Қарабұлақ ауылында бой көтеріп жатқан заманауи сауда орталығының құрылысы.
Аудан әкімі Мадияр Оразалиев Қарабұлақ ауылына барып, Ахунбабаев көшесінде салынып жатқан сауда орталығының құрылыс барысымен танысты. Жауапты мамандар мен жобаға қатысушылардан нысанда атқарылып жатқан жұмыстар, құрылыс қарқыны және алдағы жоспарлар туралы ақпарат алды. Жалпы инвестициялық құны 2 млрд теңгені құрайтын жобаның құрылыс жұмыстары 2025 жылы басталған. Нысанды 2026 жылдың соңына дейін пайдалануға беру жоспарланып отыр.
Жалпы сауда алаңы 6 мың шаршы метрді құрайтын орталық тәулігіне 2 мыңға дейін келушіге қызмет көрсетуге мүмкіндік береді. Заманауи талаптарға сай бой көтеріп жатқан нысан ауыл тұрғындарының күнделікті қажеттіліктерін өтеуге қолайлы жағдай жасап, сауда және қызмет көрсету саласының дамуына серпін бермек.
Аудан әкімі нысандағы құрылыс жұмыстарының сапасы мен белгіленген мерзімдердің сақталуына назар аударды. Сонымен қатар жобаның елді мекеннің әлеуметтік-экономикалық дамуына ықпалына тоқталып, инвестициялық жобаларды сапалы әрі уақтылы жүзеге асырудың маңыздылығын атап өтті.
Жобаның басты әлеуметтік тиімділігінің бірі – жаңа жұмыс орындарының ашылуы. Сауда орталығы толық іске қосылғаннан кейін 220–240 жаңа жұмыс орны құрылады деп жоспарлануда. Бұл жергілікті тұрғындарды тұрақты жұмыспен қамтуға, олардың табысын арттыруға және ауылдағы экономикалық белсенділікті күшейтуге мүмкіндік береді. Жаңа нысанның іске қосылуы Қарабұлақ ауылының сауда-сервистік инфрақұрылымын дамытуға да оң әсер етеді. Сауда орталығының айналасында қоғамдық тамақтану, қызмет көрсету, логистика және басқа да шағын кәсіпкерлік бағыттарының дамуына мүмкіндік артады. Осылайша бір инвестициялық жобаның өзі ауыл экономикасының бірнеше саласына мультипликативті әсер етуі мүмкін.
Мемлекет басшысы еліміздің экономикалық дамуының жаңа моделін қалыптастыруда инвестиция тартуға, кәсіпкерлікті дамытуға және экономиканың нақты секторын күшейтуге ерекше мән беріп келеді. Бұл міндеттер жергілікті деңгейде де нақты жобалар арқылы жүзеге асуы қажет.
Сайрам ауданында осы бағыттағы жұмыстар кезең-кезеңімен жүргізілуде. Кәсіпкерлердің бастамаларына қолдау көрсету, инвестициялық жобаларды сүйемелдеу, инфрақұрылымдық мәселелерді шешу және жаңа өндіріс пен қызмет көрсету орындарын ашу арқылы ауданның экономикалық әлеуетін арттыру көзделуде. Қарабұлақ ауылындағы сауда орталығы – осы жұмыстардың нақты мысалы. Жобаға тартылған 2 млрд теңге көлеміндегі инвестиция аудан экономикасына қосымша серпін беріп қана қоймай, жергілікті тұрғындар үшін жаңа мүмкіндіктер қалыптастырады.
Аудан әкімі Мадияр Оразалиев жұмыс барысымен танысу барысында инвестициялық жобалардың аудан үшін маңыздылығын атап өтіп, олардың елді мекендердің экономикалық әлеуетін арттыруға бағытталуы керектігіне назар аударды.
Мұндай жобалардың нәтижесінде ауыл тұрғындарына өз елді мекенінде жұмыс істеуге мүмкіндік көбейеді. Тұрақты жұмыс орындарының ашылуы халықтың табысын арттыруға, әлеуметтік тұрақтылықты қамтамасыз етуге және ауылдағы еңбек ресурстарын тиімді пайдалануға ықпал етеді.
Сонымен қатар заманауи сауда орталығы тұрғындардың тұрмыс сапасын жақсартуға бағытталған инфрақұрылымдық жобалардың бірі болмақ. Бір жерде бірнеше қызмет түрінің қолжетімді болуы тұрғындардың уақытын үнемдеп, қажетті тауарлар мен қызметтерді сапалы түрде алуға мүмкіндік береді. Ауданның инвестициялық тартымдылығын арттыру – бір ғана нысанның құрылысымен шектелмейді. Бұл бағытта кәсіпкерлер үшін қолайлы орта қалыптастыру, жергілікті инфрақұрылымды дамыту, инвестициялық жобаларды сүйемелдеу және бизнестің тұрақты жұмыс істеуіне қажетті жағдай жасау маңызды.
Осы ретте аудан әкімдігі тарапынан қолға алынған жобалардың уақытылы жүзеге асырылуына, олардың экономикалық тиімділігіне және тұрғындарға беретін нақты пайдасына басымдық берілуде. Қарабұлақ ауылындағы сауда орталығы пайдалануға берілген кезде ауыл тұрғындары үшін жаңа сауда және қызмет көрсету мүмкіндіктері қалыптасып, елді мекеннің экономикалық белсенділігі арта түспек. Сонымен қатар 220–240 адамның тұрақты жұмыспен қамтылуы жобаның әлеуметтік маңызын айқындай түседі.
Инвестиция тарту арқылы жаңа нысандардың бой көтеруі – ауданның бүгінгі ғана емес, келешектегі дамуына да негіз қалайды. Себебі әрбір жаңа кәсіпкерлік нысан – қосымша жұмыс орны, салық түсімі, жаңа қызмет түрлері және жергілікті экономиканың өсуіне қосылған үлес.
Сондықтан Мемлекет басшысының инвестициялық саясатты күшейту және кәсіпкерлікті дамыту жөніндегі бастамаларын жергілікті жерде тиімді іске асыру аудан үшін маңызды міндет болып қала береді.
Аудан әкімінің жұмыс сапары барысында да осы мәселелерге басымдық беріліп, Қарабұлақ ауылындағы жобаның белгіленген мерзімде аяқталуы мен сапалы іске қосылуының маңыздылығы атап өтілді. Алдағы уақытта ауданда инвестициялық жобаларды тарту, кәсіпкерлік бастамаларды қолдау және тұрғындарға қолайлы жағдай қалыптастыру бағытындағы жұмыстар жалғаса береді.
Басты мақсат – инвестиция көлемін арттырумен қатар, оның нәтижесін тұрғындар нақты сезінетіндей жағдай қалыптастыру. Яғни жаңа инвестиция жаңа жұмыс орнына, жаңа нысан сапалы қызметке, ал кәсіпкерлік белсенділік аудан тұрғындарының әл-ауқатын арттыруға қызмет етуі тиіс. Қарабұлақ ауылында салынып жатқан заманауи сауда орталығы осы ұстанымның нақты көрінісі. Көлемді инвестицияның игерілуі, жаңа жұмыс орындарының ашылуы және заманауи сауда инфрақұрылымының қалыптасуы ауылдың әлеуметтік-экономикалық дамуына жаңа серпін береді.
Мемлекет басшысының бастамаларын аудан көлемінде нақты істермен сабақтастыра отырып, инвестиция тарту мен кәсіпкерлікті қолдау жұмыстары алдағы кезеңде де жүйелі түрде жалғасатын болады.
«Turkistan Invest» өңірлік инвестицияларды тарту және экспортты дамыту агенттігінің» ұйымдастыруымен Қытай Халық Республикасына жүзеге асырылған іссапар нақты нәтижесін беруде. Іскерлік келіссөздердің жалғасы ретінде Қытайдың Wuhan Xiangyu Dingsheng Construction Engineering Co., Ltd. компаниясының өкілі Луань Бинь Түркістан облысына ресми сапармен келіп, «Түркістан» әлеуметтік-кәсіпкерлік корпорациясы» АҚ басқарма төрағасы Бекжан Бисенбаевпен кездесті.
Кездесу барысында тараптар Түркістан облысында гүлдер мен сәндік ағаштарды өсіруге арналған заманауи жылыжай кешенін салу жобасын іске асыру мәселелерін талқылады. Нәтижесінде «Түркістан» әлеуметтік-кәсіпкерлік корпорациясы» АҚ мен Wuhan Xiangyu Dingsheng Construction Engineering Co., Ltd. арасында ынтымақтастық туралы меморандумға қол қойылды.
Меморандум аясында компания Түркістан облысында заманауи жылыжай кешенін салу жобасын жүзеге асыруға ниетті. Жобаның болжамды инвестиция көлемі 13 млрд теңгені құрайды. Жоспар бойынша 50 гектар аумақта көшет өсіру кешені салынып, 100-ге жуық жаңа жұмыс орны ашылады. Жобаны іске асыру мерзімі 2026-2027 жылдарға жоспарланған.
Сонымен қатар, жоба аясында гүл өсіру кешені, көшеттер көрмесі, сауда аймағы, өндірістік кешен және автокөліктерге арналған экологиялық талаптарға сай автотұрақ салу көзделген.
Айта кетейік, Wuhan Xiangyu Dingsheng Construction Engineering Co., Ltd. – құрылыс, инженерлік инфрақұрылым, металл конструкциялары, экологиялық инжиниринг және өндірістік нысандар саласында халықаралық тәжірибесі бар компания.
Аталған инвестициялық жобаны жүзеге асыру Түркістан облысының инвестициялық тартымдылығын арттырып, өңірде жаңа өндірістердің ашылуына, жұмыс орындарының құрылуына және әлеуметтік-экономикалық дамуына оң серпін береді.
Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаев 2024 жылғы 2 қыркүйекте Қазақстан халқына арнаған «Әділетті Қазақстан: заң мен тәртіп, экономикалық өсім, қоғамдық оптимизм» атты Жолдауында еліміздің экономикалық дамуына, инвестициялық ахуалды жақсартуға және өндіріс көлемін арттыруға айрықша мән берді. Президент өз Жолдауында экономиканы әртараптандыру, өңдеу өнеркәсібін дамыту, инвестиция тарту және жаңа өндірістер ашу арқылы халықтың әл-ауқатын арттыру қажеттігін атап өтті. Бұл міндеттер елдің әрбір өңірі мен ауданында нақты жобалар арқылы жүзеге асуы тиіс.
Бүгінде Сайрам ауданында Мемлекет басшысының экономикалық саясаттағы басым бағыттарымен үндесетін бірқатар инвестициялық жобалар іске асырылып келеді. Аудан аумағында жаңа өндіріс орындарының ашылуы, кәсіпкерлік нысандардың көбеюі және инвестициялық жобалардың жүзеге асуы жергілікті экономиканың әлеуетін арттырып қана қоймай, тұрғындарды тұрақты жұмыспен қамтуға, өндірістік қуатты ұлғайтуға және отандық өнім көлемін арттыруға мүмкіндік беріп отыр. Осы бағыттағы маңызды жұмыстардың бірі – Қазақстан Республикасы Бас прокурорының бастамасымен жүзеге асырылып жатқан «Invest Caravan» жобасы аясында инвесторлармен және өндірістік кәсіпорын өкілдерімен кездесу өткізу. Аталған жоба инвесторлардың құқықтық сауатын арттыруға, олардың қызметіне кедергі келтіруі мүмкін мәселелердің алдын алуға және туындаған түйткілдерді ашық диалог арқылы шешуге бағытталған.
Сайрам ауданында өткен кездесуге аудан әкімі Мадияр Мұхтарұлы мен аудан прокуроры Бақытжан Тастемірұлы қатысып, бірқатар өндірістік кәсіпорындардың жұмысымен танысты. Кездесу барысында кәсіпорындардың қазіргі өндірістік ахуалы, инвестициялық жобалардың іске асу барысы, жаңа жұмыс орындарын ашу, өнім көлемін ұлғайту және өндірісті одан әрі дамыту мәселелері талқыланды.
Алдымен арнайы автокөлік техникасын құрастыратын «TOKESH TECH TURKESTAN» ЖШС-ның жұмысы таныстырылды. Инвестициялық құны 3,2 млрд теңгені құрайтын кәсіпорында бүгінде 35 адам тұрақты жұмыспен қамтылған. Өндіріс орны жылына 500 дана арнайы техникалық көлік шығаруға қауқарлы. Бұл кәсіпорынның жұмысы отандық өндірістің дамуына, арнайы техникаларға деген ішкі сұранысты қамтамасыз етуге және жаңа технологияларды өндірістік үдеріске енгізуге мүмкіндік береді.
Президент Жолдауында еліміздің экономикалық қуатын арттыру үшін өндірістің жаңа бағыттарын дамыту, жоғары қосылған құны бар өнім шығаруға басымдық беру қажеттігіне назар аударды. Бұл ретте арнайы техника құрастыратын кәсіпорындардың дамуы экономиканы әртараптандыруға және отандық өндірістің бәсекеге қабілеттілігін арттыруға ықпал етеді. Мұндай өндірістердің көбеюі ішкі нарықтағы қажеттілікті өтеумен қатар, болашақта өнімді сыртқы нарықтарға шығаруға да мүмкіндік береді.
Келесі нысан – «KAZ ECO MEAT» ЖШС ет өңдеу комбинаты. Инвестициялық құны 4,5 млрд теңгені құрайтын кәсіпорында 70 адам еңбек етеді. Өндіріс орны жылына 30 мың тоннаға дейін ет өнімдерін өңдеуге мүмкіндік береді. Кәсіпорын өнімінің 50 пайызы ішкі нарыққа бағытталса, қалған бөлігі экспортқа шығарылады.
Аталған жоба Мемлекет басшысының ауыл шаруашылығы өнімдерін терең өңдеу және агроөнеркәсіптік кешеннің экспорттық әлеуетін арттыру жөніндегі міндеттерімен тікелей сабақтас. Себебі ауыл шаруашылығы саласының тиімділігі тек шикізат өндіру көлемімен өлшенбейді. Өнімді терең өңдеп, дайын тауар шығару арқылы ғана қосылған құнды арттыруға, жаңа жұмыс орындарын құруға және экспорттық нарықтағы бәсекеге қабілеттілікті күшейтуге болады.
Сайрам ауданында осы бағытта жүзеге асырылып жатқан жобалардың бірі – Манкент ауылындағы «NURYM GROUP» ЖШС құрама жем өндіру зауыты. Инвестициялық құны 2 млрд теңгені құрайтын өндіріс орнында 12 адам жұмыспен қамтылған. Зауыт сағатына 20 тоннаға дейін құрама жем өндіруге мүмкіндік береді. Бұл кәсіпорынның жұмысы агроөнеркәсіптік кешеннің өзара байланысты салаларын дамыту тұрғысынан маңызды. Құрама жем өндірісінің жолға қойылуы мал шаруашылығы мен құс шаруашылығын дамытуға қажетті жағдай қалыптастырады. Яғни, бір өндіріс орнының іске қосылуы ауыл шаруашылығының басқа бағыттарына да оң әсер етіп, жергілікті кәсіпкерлер үшін жаңа мүмкіндіктер ашады.
Жалпы, аталған үш кәсіпорынға салынған инвестиция көлемі 9,7 млрд теңгені құрайды. Өндіріс орындарында 117 адам тұрақты жұмыспен қамтылған. Бұл көрсеткіштер инвестициялық жобалардың аудан экономикасындағы маңызын айқын көрсетеді. Инвестиция – белгілі бір кәсіпорынға салынған қаржы ғана емес. Оның артында жаңа жұмыс орындары, өндірістің өсуі, салық түсімдері, жергілікті кәсіпкерліктің дамуы және халықтың тұрмыс сапасын жақсартуға бағытталған нақты экономикалық нәтиже тұр.
Мемлекет басшысы өз Жолдауында инвестиция тарту мәселесіне ерекше тоқталып, ел экономикасына жаңа капитал мен озық технологияларды тартудың маңызын атап өтті. Президенттің айтуынша, инвестициялық жобаларды тиімді жүзеге асыру үшін мемлекеттік органдар мен бизнес арасында өзара түсіністік пен жауапкершілікке негізделген тұрақты байланыс болуы қажет. Осы тұрғыдан алғанда, «Invest Caravan» жобасы инвесторлармен тікелей жұмыс істеудің тиімді тетіктерінің бірі ретінде көрінеді.
Жобаның ерекшелігі – инвесторлардың мәселесін тек қағаз жүзінде қараумен шектелмей, өндіріс орындарына барып, нақты жағдайды зерделеуге мүмкіндік беруінде. Бұл тәсіл мемлекеттік органдар мен кәсіпкерлер арасындағы өзара байланысты күшейтіп, инвестициялық жобалардың іске асу барысын жедел бағалауға жол ашады. Кәсіпкерлер өздерін алаңдатқан мәселелерді ашық жеткізсе, жауапты органдар оларды заң аясында шешудің нақты жолдарын қарастырады. Сайрам ауданындағы кездесу барысында да өндіріс орындарының тұрақты жұмысын қамтамасыз ету, кәсіпкерлерге қолдау көрсету және аудан экономикасының дамуына серпін беретін инвестициялық жобаларды жан-жақты сүйемелдеу бағытындағы міндеттер нақтыланды.
Бүгінде инвестиция тарту тек ірі қалалардың немесе өнеркәсіптік орталықтардың еншісінде қалмауы керек. Ауылдық аудандардың да инвестициялық әлеуетін тиімді пайдалану маңызды. Сайрам ауданы бұл тұрғыда ауыл шаруашылығы, тамақ өнеркәсібі, өндіріс, логистика және басқа да салалар бойынша жаңа жобаларды іске асыруға мүмкіндігі мол аумақтардың бірі.
Ауданның экономикалық әлеуетін арттыруда өндірісті жергілікті шикізатпен байланыстырудың да маңызы зор. Мәселен, ет өңдеу кәсіпорны ауыл шаруашылығы саласымен тікелей байланысты болса, құрама жем өндірісі мал және құс шаруашылығының дамуына ықпал етеді. Ал арнайы техника құрастыру саласы өнеркәсіптік өндірістің әлеуетін күшейтеді. Осылайша, әртүрлі бағыттағы инвестициялық жобалардың қатар дамуы аудан экономикасының ішкі байланысын нығайтып, жаңа өндірістік тізбектер қалыптастыруға мүмкіндік береді.
Президенттің экономикалық саясатындағы маңызды міндеттердің бірі – өңірлердің өзіндік экономикалық ерекшелігін ескере отырып, жаңа өсу нүктелерін қалыптастыру. Сайрам ауданында жүзеге асырылып жатқан инвестициялық жобалар осы міндеттің жергілікті деңгейдегі нақты көрінісі деуге болады. Себебі мұнда инвестиция нақты өндіріс орындарына бағытталып, оның нәтижесінде өнім шығарылып, жұмыс орындары құрылып отыр. Сонымен қатар, инвестициялық жобалардың табысты жүзеге асуы үшін кәсіпкерлердің заңды құқықтары мен мүдделерін қорғау, әкімшілік кедергілерді азайту және мемлекеттік қолдау шараларының тиімділігін арттыру маңызды. Бұл ретте мемлекеттік органдардың міндеті – инвесторға қолайлы жағдай жасау және жобаны іске асырудың әр кезеңінде туындауы мүмкін мәселелерді уақытылы шешуге ықпал ету.
«Invest Caravan» жобасы аясындағы кездесу осы мақсатқа бағытталған өзара іс-қимылдың нақты үлгісі болды. Мұнда басты назар инвестиция көлемін ғана көрсетуге емес, оның нақты экономикалық нәтижесіне аударылды. Яғни, қанша жұмыс орны ашылды, қандай өнім өндіріледі, оның қанша бөлігі ішкі нарыққа бағытталады, экспорттық әлеуеті қандай және кәсіпорынның болашақтағы даму мүмкіндігі қандай деген мәселелер маңызды орын алды. Алдағы уақытта Сайрам ауданында инвестициялық жобаларды іске асыру, жаңа өндіріс орындарын ашу және қолданыстағы кәсіпорындардың өндірістік қуатын арттыру жұмыстары жалғаса береді. Бұл бағыттағы жүйелі жұмыстар аудан экономикасын әртараптандыруға, кәсіпкерлік белсенділікті арттыруға және тұрғындардың тұрақты жұмыспен қамтылуын қамтамасыз етуге ықпал етеді.
Мемлекет басшысының Жолдауында белгіленген экономикалық міндеттердің түпкі мақсаты – елдің орнықты дамуына жағдай жасау және халықтың әл-ауқатын арттыру. Ал бұл мақсатқа жетудің негізгі жолдарының бірі – нақты өндіріс орындарын көбейту, инвестиция тарту және жаңа жұмыс орындарын ашу.
Сайрам ауданындағы «TOKESH TECH TURKESTAN», «KAZ ECO MEAT» және «NURYM GROUP» кәсіпорындары – осы бағыттағы нақты жобалардың бірі. Жалпы құны 9,7 млрд теңгені құрайтын бұл үш жоба 117 адамды тұрақты жұмыспен қамтып отыр. Ең бастысы, кәсіпорындар аудан экономикасының түрлі салаларын қамтып, өндірістік әлеуеттің артуына өз үлесін қосуда.
Сондықтан инвестиция тарту мен инвесторларға қолайлы жағдай жасау – ауданның бүгінгі экономикалық дамуы ғана емес, оның ертеңгі стратегиялық әлеуетін айқындайтын маңызды фактор. Мемлекет басшысы айқындаған экономикалық басымдықтарды жергілікті жерде жүйелі түрде жүзеге асыру арқылы Сайрам ауданы жаңа өндірістер мен жаңа жұмыс орындарының, кәсіпкерлік бастамалар мен инвестициялық жобалардың маңызды орталығына айнала алады. Бұл өз кезегінде аудан экономикасының тұрақты өсуіне, өндірістің жаңғыруына және халықтың әл-ауқатының артуына берік негіз қалыптастырады.
Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаевтың ел дамуына бағытталған стратегиялық бастамаларында халықтың әл-ауқатын арттыру, азаматтарға қолайлы өмір сүру ортасын қалыптастыру, елді мекендердің инфрақұрылымын жаңғырту және тұрғындарды сапалы коммуналдық қызметтермен қамтамасыз ету мәселелеріне айрықша мән беріліп келеді. Бұл бағыттар Президенттің жыл сайынғы Жолдауларында да кеңінен көрініс тауып, мемлекеттік органдар мен жергілікті атқарушы құрылымдардың алдына нақты міндеттер қойып отыр. Халықтың тұрмыс сапасы ең алдымен күнделікті қажетті инфрақұрылымның жағдайына байланысты. Сапалы ауыз су, тұрақты коммуналдық қызмет, заманауи тұрғын үй, инженерлік желілер, абаттандырылған аумақтар мен таза елді мекен – азаматтардың жайлы өмір сүруіне қажетті негізгі факторлар. Сондықтан бұл салаларды дамыту еліміздің әлеуметтік-экономикалық саясатының маңызды бағыттарының бірі болып саналады.
Осы міндеттерді жергілікті деңгейде іске асыру мақсатында Түркістан облысының Сайрам ауданында құрылыс және коммуналдық шаруашылық салалары бойынша жүйелі жұмыстар атқарылуда. Аталған бағыттар аудан әкімдігінің кезекті аппараттық мәжілісінде кеңінен талқыланды. Жиынға аудан әкімі Оразалиев Мадияр Мұхтарұлы төрағалық етіп, аудандық құрылыс, сәулет және қала құрылысы бөлімі мен тұрғын үй-коммуналдық шаруашылық бөлімінің атқарған жұмыстарына талдау жасады.
Аппараттық мәжілісте тұрғындардың күнделікті өміріне тікелей әсер ететін бірқатар маңызды мәселелер қаралды. Соның бірі – Қарасу ауылдық округіне қарасты Әйтеке би ауылының жаңақұрылыс аумағындағы инфрақұрылым жүйелерінің құрылысы. Елді мекендердің аумағы кеңейіп, халық саны артқан сайын жаңа тұрғын үй аумақтарын қажетті инфрақұрылыммен қамтамасыз ету мәселесі де өзекті бола түседі. Жаңа құрылыс аумақтарында инженерлік желілердің уақытылы тартылуы, электр энергиясы, ауыз су, жол және басқа да қажетті коммуналдық жүйелердің сапалы ұйымдастырылуы тұрғындарға қолайлы жағдай жасаудың маңызды шарты болып табылады.
Мемлекет басшысы өз Жолдауларында өңірлердің инфрақұрылымдық әлеуетін арттыруға, елді мекендердің әлеуметтік және инженерлік инфрақұрылымын жаңғыртуға, азаматтардың тұрмыс сапасын жақсартуға басымдық беріп келеді. Бұл міндеттерді жүзеге асыруда жергілікті атқарушы органдардың жауапкершілігі жоғары. Себебі әрбір инфрақұрылымдық жоба нақты тұрғындардың өміріне әсер етеді. Сайрам ауданында жаңа тұрғын үй аумақтарының қалыптасуы мен елді мекендердің даму қарқыны инфрақұрылымды алдын ала жоспарлау қажеттігін көрсетеді. Осы ретте Әйтеке би ауылындағы жаңақұрылыс аумағына инженерлік жүйелерді жүргізу жұмыстарының сапасы мен белгіленген мерзімде орындалуы маңызды. Аппараттық мәжілісте тұрғындарды сапалы ауыз сумен қамтамасыз ету мәселесіне де ерекше назар аударылды. Ауыз су – халықтың өмір сүру деңгейін айқындайтын негізгі әлеуметтік инфрақұрылымның бірі. Сондықтан тұрғындарды таза және қауіпсіз ауыз сумен қамтамасыз ету – мемлекеттік саясаттың маңызды бағыттарының қатарында.
Елді мекендерде халық санының өсуі су тұтыну көлемінің артуына алып келеді. Бұл өз кезегінде қолданыстағы су жүйелерінің қуатын арттыруды, инженерлік желілерді жаңғыртуды және коммуналдық инфрақұрылымды кезең-кезеңімен дамытуды талап етеді. Осыған байланысты аудан аумағындағы ауыз су жүйелерінің тұрақты жұмыс істеуін қамтамасыз ету және тұрғындардың қажеттілігін толық өтеу бағытындағы жұмыстарды жүйелі түрде жалғастыру қажет. Тұрғындардың сапалы ауыз суға қолжетімділігін арттыру – ауылдық аумақтарды дамытудың негізгі көрсеткіштерінің бірі. Бұл бағытта жүзеге асырылатын әрбір жоба елді мекендердің әлеуметтік жағдайын жақсартып қана қоймай, ауыл тұрғындарының тұрмыс сапасын арттыруға мүмкіндік береді. Жиын барысында 57 гектар аумақтағы көпқабатты тұрғын үйлер құрылысының жай-күйі де талқыланды. Тұрғын үй құрылысы – халықтың баспана мәселесін шешумен қатар, елді мекендердің кеңістіктік дамуына ықпал ететін маңызды бағыт.
Мемлекет басшысы тұрғын үй құрылысының қарқынын арттырумен бірге, құрылыс сапасына, жаңа тұрғын үй алаптарының инфрақұрылыммен қамтамасыз етілуіне және азаматтарға қолайлы орта қалыптастыруға баса назар аударып келеді. Осы тұрғыдан алғанда көпқабатты тұрғын үйлердің құрылысы тек баспана салумен шектелмеуі тиіс. Тұрғындарға қажетті жол, ауыз су, электр энергиясы, абаттандыру және басқа да инженерлік-коммуналдық жүйелер қатар қарастырылуы маңызды. 57 гектар аумақтағы құрылыс жұмыстарының барысын бақылауда ұстау – ауданның болашақтағы әлеуметтік және инфрақұрылымдық дамуы үшін маңызды. Құрылыс жобаларының белгіленген мерзімде аяқталуы, жұмыстардың сапалы жүргізілуі және тұрғындарға қажетті жағдайлардың алдын ала қарастырылуы жаңа тұрғын аудандардың тұрақты дамуына мүмкіндік береді.
Сонымен бірге аппараттық мәжілісте аудан аумағындағы заңсыз құрылыстардың алдын алу бағытында атқарылып жатқан жұмыстар да қаралды. Құрылыс саласын реттеу, елді мекендердің бас жоспарлары мен даму жоспарларын сақтау – аумақтардың жүйелі әрі үйлесімді дамуы үшін қажет. Құрылыс нысандарының белгіленген талаптарға сәйкес орналасуы, инженерлік желілер мен жол инфрақұрылымының ескерілуі, санитарлық және қауіпсіздік нормаларының сақталуы елді мекендердің болашақтағы дамуына тікелей әсер етеді. Сондықтан құрылыс саласындағы бақылау жұмыстары жоспарлы түрде жүргізіліп, тұрғындардың құқықтары мен қоғамдық мүдделер ескерілуі қажет. Аппараттық мәжіліс барысында аудан әкімі көтерілген мәселелердің тұрғындар үшін маңыздылығына тоқталып, жауапты бөлім басшылары мен сала жетекшілеріне нақты тапсырмалар берді. Атап айтқанда, инфрақұрылымдық жобалардың орындалу мерзімін созбау, құрылыс жұмыстарының сапасын бақылау, коммуналдық қызметтердің тиімділігін арттыру және елді мекендердегі тазалық жұмыстарын тұрақты бақылауда ұстау қажеттігі атап өтілді.Берілген тапсырмалардың әрқайсысы халықтың тұрмыс жағдайын жақсартуға бағытталған. Себебі инфрақұрылымдық жобалардың уақытылы іске асуы, коммуналдық қызметтердің тұрақты көрсетілуі және тұрғын үй құрылысының сапалы жүргізілуі – азаматтардың күнделікті өміріне тікелей әсер ететін мәселелер.
Мемлекет басшысы елдің әлеуметтік-экономикалық дамуы туралы бастамаларында өңірлердің әлеуетін арттыру, ауылдық аумақтарды дамыту және халыққа көрсетілетін мемлекеттік қызметтердің сапасын көтеру мәселелерін үнемі назарда ұстап келеді. Бұл міндеттерді жергілікті жерде тиімді жүзеге асыру үшін әрбір аудан мен елді мекеннің нақты қажеттілігі ескерілуі керек. Сайрам ауданы үшін де бұл бағыттардың маңызы ерекше. Халық санының өсуі, жаңа тұрғын үй аумақтарының пайда болуы және елді мекендердің кеңеюі инфрақұрылымға деген сұранысты арттырып отыр. Сондықтан құрылыс пен коммуналдық шаруашылық салаларындағы жұмыстарды ұзақ мерзімді жоспарлау және нақты нәтижеге бағыттау маңызды.
Аппараттық мәжілістің қорытындысында барлық берілген тапсырмалар хаттамаға енгізіліп, олардың орындалуын қамтамасыз ету жауапты тұлғаларға жүктелді. Бұл – қабылданған шешімдердің орындалуын бақылауға және әрбір бағыт бойынша нақты нәтижеге қол жеткізуге мүмкіндік беретін басқару тетігі. Жалпы, Сайрам ауданында құрылыс және коммуналдық шаруашылық салаларына қатысты мәселелердің тұрақты түрде қаралуы – халықтың өмір сүру сапасын арттыруға бағытталған жүйелі жұмыстың көрінісі. Инфрақұрылымды дамыту, тұрғындарды сапалы ауыз сумен қамтамасыз ету, тұрғын үй құрылысын ілгерілету, коммуналдық қызметтердің тиімділігін арттыру және елді мекендердің тазалығын сақтау – барлығы бір-бірімен тығыз байланысты міндеттер.
Бұл жұмыстардың сапалы әрі уақытылы орындалуы Сайрам ауданының әлеуметтік және экономикалық тұрғыдан орнықты дамуына, тұрғындар үшін қолайлы орта қалыптастыруға және Мемлекет басшысы айқындаған халықтың әл-ауқатын арттыруға бағытталған басым міндеттердің жергілікті деңгейде тиімді жүзеге асуына мүмкіндік береді.
В Туркестанской области активно ведется работа по развитию предпринимательства. Актуальные вопросы отрасли и предстоящие задачи были рассмотрены на аппаратном совещании под председательством акима области Нуралхана Кушерова.
Сегодня в регионе функционирует более 200 тысяч субъектов малого и среднего бизнеса. По этому показателю Туркестанская область занимает третье место в республике после городов Алматы и Астаны. Кроме того, индекс физического объема в сфере торговли достиг 119,7%, что позволило региону войти в тройку лидеров по стране.
В области на системной основе реализуются меры по сопровождению предпринимательских проектов, финансовой поддержке бизнеса и запуску новых производств на базе индустриальных площадок. В настоящее время через учреждение по обслуживанию предпринимателей «Туркестан» сопровождаются 377 бизнес-проектов общей стоимостью 58,5 млрд тенге. После полной реализации данных проектов будет создано 3082 новых рабочих места.
С начала года уже введены в эксплуатацию 78 проектов, что позволило привлечь в экономику 9,5 млрд тенге инвестиций. В результате постоянной занятостью обеспечены 275 человек. Среди реализованных проектов – производство мыла и пластиковой посуды, переработка рыбы, выпуск запасных частей для сельскохозяйственной техники, мебельное производство, переработка хлопка, выпуск строительных материалов, а также проекты в сфере медицины.
Значительные результаты достигнуты и в сфере финансирования предпринимательства. В текущем году в рамках программ «Өрлеу» и «Іскер аймақ» планируется выдать предпринимателям кредиты на общую сумму 85 млрд тенге. На сегодняшний день по программе «Өрлеу» профинансировано 64 проекта на сумму 18,6 млрд тенге. В рамках программы «Іскер аймақ» оформлены кредиты для 6 проектов на сумму 448,5 млн тенге.
Кроме того, в рамках программы «Ауыл аманаты» осуществляется сопровождение 140 проектов. На сегодняшний день для 69 проектов предусмотрено финансирование в размере 606,4 млн тенге. В рамках программы уже реализованы проекты по производству кумыса, пошиву обуви, переработке рыбы, выпуску натуральных соков, переработке мясной и хлопковой продукции.
Особое внимание в регионе уделяется развитию производственной инфраструктуры. В настоящее время на территории области создано 29 малых производственных площадок. Здесь начато строительство 275 производственных объектов, из которых 141 уже введен в эксплуатацию. Сформирован пул из 269 проектов общей стоимостью 226,9 млрд тенге, при этом 78 проектов уже реализованы.
В индустриальных парках реализуются проекты в сферах мебельного производства, выпуска строительных материалов, легкой промышленности, химической и пищевой отраслей. До конца года планируется запуск ряда крупных проектов по производству интеллектуальных приборов учета, комплектующих для солнечных панелей, пластиковых труб, бытовой химии и строительных материалов.
В ходе совещания аким области Нуралхан Кушеров поручил усилить меры поддержки предпринимательства, обеспечить своевременную реализацию производственных проектов, нарастить темпы привлечения инвестиций и увеличить долю местных производителей. Работа в данном направлении находится на особом контроле.
В текущем году индикатор по привлечению инвестиций в Туркестанской области утвержден в объеме 1 трлн 783,9 млрд тенге. По итогам пяти месяцев 2026 года в экономику региона привлечено 614,2 млрд тенге инвестиций, что обеспечило рост на 150,5 %. По итогам 2025 года объем прямых иностранных инвестиций составил 1 млрд 998,2 млн долларов США, а годовой план был перевыполнен в 4 раза. По данному показателю Туркестанская область занимает первое место в стране. План по привлечению прямых иностранных инвестиций на 2026 год составляет 499 млн долларов США. Об этом было сообщено на аппаратном совещании под председательством акима области Нуралхана Кушерова.
Нуралхан Кушеров поручил ответственным лицам качественно организовать работу по привлечению и сопровождению инвесторов, а также создать благоприятные условия для предпринимателей. Он подчеркнул, что каждый инвестиционный проект будет находиться на его постоянном контроле.
Руководитель управления промышленности и индустриально-инновационного развития Туркестанской области Нурлыбек Исаев доложил о текущем состоянии крупных инвестиционных проектов. В целях повышения эффективности реализации инвестиционных проектов в регионе был пересмотрен и актуализирован пул инвестиционных проектов. В результате сформирован пул из 122 инвестиционных проектов на общую сумму 2,8 трлн тенге, реализация которых запланирована на 2026-2029 годы. Благодаря этим проектам планируется создать 17 820 рабочих мест. В том числе с участием иностранного капитала реализуются 30 инвестиционных проектов общей стоимостью 608,9 млрд тенге. После их полного ввода в эксплуатацию будет создано 7 799 рабочих мест.
В текущем году отобрано 67 инвестиционных проектов на сумму 369,4 млрд тенге. По итогам пяти месяцев введены в эксплуатацию 11 инвестиционных проектов общей стоимостью 42,4 млрд тенге, что позволило создать 407 новых рабочих мест.
Кроме того, в регионе реализуется ряд крупных инвестиционных проектов. В Сузакском районе ведется строительство завода по производству серной кислоты, аффинажного завода и реализуется второй этап проекта по переработке урана. Введен в эксплуатацию проект промышленной площадки «Южная». В Туркестане активно ведется строительство текстильной фабрики, красильно-отделочной фабрики и фабрики по производству домашнего текстиля. В Отрарском районе строятся два хлопкоперерабатывающих завода. Также реализуются проекты по строительству текстильной фабрики, оснащенной 16 роторными прядильными линиями, завода по переработке хлопка и производству растительного масла в Мактааральском районе, а также предприятия по переработке жира и желатиновых компонентов из костей крупного рогатого скота в Ордабасинском районе.
В Сайрамском районе продолжается строительство мясокомбината, откормочной площадки на 10 тысяч голов скота, завода по сборке специальной техники, предприятия по производству молочной продукции и животноводческого рынка по австралийской технологии. В Сауранском районе строятся завод по производству молочной продукции, мясокомбинат, предприятия по выпуску комбикормов и переработке кожи, а также откормочная площадка. В городе Арыс реализуется проект откормочного комплекса для крупного рогатого скота на 50 тысяч голов. В Байдибекском районе ведется строительство птицефабрики яичного направления и завода по производству комбикормов.
В ходе совещания были рассмотрены новые инвестиционные проекты, планируемые к реализации в регионе. Руководителям профильных управлений, акимам районов и городов даны конкретные поручения по их сопровождению и своевременной реализации.
Аким Туркестанской области Нуралхан Кушеров встретился с председателем совета директоров одной из ведущих промышленных и текстильных компаний Китая — Lihua Group Чжан Цихаем, а также с его партнером, председателем совета директоров крупного международного текстильного производителя Huafang Шэн Шоусяном.
В ходе встречи были подробно обсуждены вопросы развития реализуемого в Туркестанской области хлопково-текстильного кластера, запуска новых производственных проектов, развития перерабатывающей промышленности, увеличения экспортного потенциала и реализации инвестиционных инициатив в химической отрасли.
В своем выступлении аким Туркестанской области Нуралхан Кушеров поблагодарил китайских партнеров за вклад в социально-экономическое развитие региона и отметил, что реализуемые ими масштабные инвестиционные проекты придают новый импульс экономическому росту области.
— Рад возможности встретиться с вами и обсудить новые направления нашего сотрудничества. Компания Lihua Group зарекомендовала себя как надежный и стратегический партнер Туркестанской области. Мы высоко оцениваем проект по созданию хлопково-текстильного кластера полного цикла, который компания реализует в нашем регионе. Этот проект объединяет сельское хозяйство и перерабатывающую промышленность, способствует созданию тысяч новых рабочих мест, увеличению добавленной стоимости продукции и наращиванию объемов экспорта, — подчеркнул Нуралхан Кушеров.
Сегодня хлопково-текстильный кластер, реализуемый в Туркестанской области, является одним из крупнейших индустриальных проектов Казахстана. Общая стоимость проекта составляет 146,6 млрд тенге. Он реализуется на территории специальной экономической зоны «TURAN» в городе Туркестан, а также в городе Арысь и Отрарском районе.
В рамках проекта будет сформирована полная производственная цепочка — от выращивания хлопка до выпуска готовой швейной продукции. В состав кластера войдут хлопкоперерабатывающие заводы, предприятия по производству систем капельного орошения, завод по выпуску ПВХ-труб, прядильная фабрика, ткацкое производство, красильно-отделочная фабрика и швейные предприятия. После выхода на полную мощность кластер обеспечит работой 4150 человек.
В ходе встречи также был рассмотрен ход реализации шести производственных проектов общей стоимостью 46,5 млрд тенге, запуск которых запланирован до конца текущего года. В частности, будут введены в эксплуатацию швейная фабрика мощностью 4 млн единиц домашнего текстиля в год, текстильная и красильно-отделочная фабрики с производственной мощностью 47 млн метров ткани ежегодно, два хлопкоперерабатывающих завода и предприятие по переработке семян хлопка.
Кроме того, стороны достигли договоренности о реализации нового стратегического проекта по строительству интегрированного комплекса по производству аммиака и карбамида в Туркестанской области.
Стоимость проекта составляет 70 млрд тенге. Он будет реализован на территории специальной экономической зоны «Орангай» в Сауранском районе. Производственная мощность комплекса составит 300 тыс. тонн аммиака и карбамида в год. После ввода предприятия в эксплуатацию будет создано 150 новых рабочих мест.
Туркестанская область является одним из крупнейших аграрных регионов Казахстана. В связи с этим спрос на высококачественные азотные удобрения ежегодно растет. Строительство комплекса по производству аммиака и карбамида имеет стратегическое значение для дальнейшего развития агропромышленного комплекса региона.
Аким области полностью поддержал данную инициативу и отметил, что для качественной и своевременной реализации проекта нового завода будет оказана вся необходимая поддержка. Также в ходе встречи обсуждались планы компании Huafang по запуску в Туркестанской области производств по выпуску тканей и их крашению и отделке.
Нуралхан Кушеров подчеркнул, что регион готов оказывать всестороннюю поддержку новым инициативам, направленным на развитие текстильной промышленности. Реализация этих проектов позволит укрепить потенциал хлопково-текстильного кластера региона и создать условия для выпуска продукции с высокой добавленной стоимостью.
Основанная в 1976 году компания Huafang является одним из ведущих производителей текстильной продукции и красильно-отделочных материалов в Китае. Компания выпускает окрашенные и набивные ткани, одежду и домашний текстиль. Ежегодно предприятие производит около 400 млн метров ткани, 20 млн единиц домашнего текстиля и 3,5 млн единиц готовой одежды. Более 80% продукции экспортируется в свыше 50 стран мира.
По итогам встречи стороны договорились о дальнейшем укреплении стратегического партнерства между Туркестанской областью и китайскими компаниями, ускорении реализации инвестиционных проектов и расширении сотрудничества в сфере перерабатывающей промышленности. Следует отметить, что реализуемые в Туркестанской области совместные казахстанско-китайские проекты не только ускоряют индустриальное развитие региона, но и способствуют внедрению современных технологий, расширению экспортного потенциала и созданию тысяч новых рабочих мест.
В рамках рабочей поездки в Китайскую Народную Республику аким Туркестанской области Нуралхан Кушеров провёл важные переговоры в городе Нанкин провинции Цзянсу с генеральным директором и заместителем секретаря партийного комитета компании Sinopec Nanjing Engineering У Цзибо, а также с президентом компании «SOUTHS-Oil» Серикжаном Сейтжановым.
В ходе встречи стороны обсудили возможности создания совместных предприятий в Туркестанской области в сферах нефтегазовой химии, энергетики, промышленной инфраструктуры и высокотехнологичного производства. Эта инициатива направлена на укрепление стратегического партнёрства между Казахстаном и Китаем, а также на повышение инвестиционного потенциала региона.
Аким области Нуралхан Кушеров рассказал о выгодном географическом положении Туркестанского региона, транспортно-логистических возможностях, льготах в специальных экономических зонах и механизмах государственной поддержки для инвесторов. Кроме того, он отметил, что созданы все необходимые условия для развития промышленной кооперации, открытия новых производств и внедрения современных технологий.
– В соответствии с поручением Президента страны Касым-Жомарта Токаева привлечение инвестиций в наш регион и развитие высокотехнологичного производства является одним из ключевых приоритетов. Мы заинтересованы в запуске новых производств, создании рабочих мест и диверсификации экономики совместно с международными партнёрами, – отметил аким области Н.Кушеров.
В свою очередь инвестор высоко оценил производственный и инвестиционный потенциал Туркестанской области и выразил заинтересованность в реализации совместных проектов. Компания заявила о готовности направить многолетний международный опыт в переработке нефти, нефтехимии, энергетике, экологических технологиях и цифровой инженерии на индустриальное развитие региона.
В ходе переговоров стороны рассмотрели перспективные проекты в области нефтехимических комплексов, инфраструктуры по переработке газа, возобновляемых источников энергии, низкоуглеродных технологий и инженерных услуг. Также обсуждались вопросы подготовки местных кадров, трансфера технологий и поэтапной локализации производства.
В результате было достигнуто соглашение о начале работы по созданию совместного предприятия и доработке инвестиционных проектов между акиматом Туркестанской области, Sinopec Nanjing Engineering и компанией «SOUTHS-Oil».
Ожидается, что эта инициатива не только откроет новый этап экономического сотрудничества между Казахстаном и Китаем, но и усилит промышленный потенциал Туркестанской области, создаст новые рабочие места и обеспечит устойчивое развитие экономики региона.
